Ο John Cazale θεωρείται πως είναι από τους πιο σημαντικούς ηθοποιούς που πέρασαν από το Hollywood και παρά την σύντομη καριέρα που είχε, άφησε το στίγμα του στην ιστορία του σινεμά.
Παρόλο που ποτέ δεν ήταν πρωταγωνιστής, οι ερμηνείες του σε έμειναν ανεξίτηλες στη μνήμη του κοινού. Και οι πέντε ταινίες στις οποίες εμφανίστηκε έλαβαν υποψηφιότητα για Όσκαρ καλύτερης ταινίας, με τρεις από αυτές να κερδίζουν.
Ο Cazale γεννήθηκε στις 12 Αυγούστου του 1935 στην Βοστώνη με ιταλική καταγωγή. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του δεν προϊδέαζαν για μια λαμπρή καριέρα στο Hollywood, όμως η αγάπη που είχε για την υποκριτική τον μετέφερε στο θέατρο της Νέας Υόρκης, όπου γρήγορα καθιερώθηκε ως ανερχόμενο αστέρι. Εκεί τράβηξε την προσοχή του σκηνοθέτη Francis Ford Coppola ο οποίος του έδωσε τον πρώτο του κινηματογραφικό ρόλο. Η φιλμογραφία του περιλαμβάνει πέντε από τις πιο αναγνωρίσιμες ταινίες της δεκαετίας του ’70 και συνεργασίες με κάποιους από τους πιο γνωστούς σκηνοθέτες της εποχής.
Όμως η καριέρα του διακόπηκε απότομα, καθώς το 1977 διαγνώστηκε με καρκίνο στον πνεύμονα. Παρά την επιδείνωση της υγείας του, αρνήθηκε να σταματήσει να δουλεύει στην ταινία “ The Deer Hunter” του 1978, κάτι που αποδεικνύει το σθένος και την αφοσίωση στη δουλειά του. Ο Cazale πέθανε στις 13 Μαρτίου του 1978, σε ηλικία 42 ετών, πριν την κυκλοφορία της ταινίας, κι ένα βαρύ πένθος σκέπασε την κινηματογραφική κοινότητα.
The Godfather (1972)
Αν και περιτριγυρισμένος από αστέρες τις εποχής στην ταινία αυτή, ο Cazale δεν επισκιάστηκε από τις ιστορικές πλέον ερμηνείες πρωταγωνιστών της, αλλά κατάφερε να μείνει κι αυτός στην ιστορία, παρά τον μικρό του ρόλο. Δούλεψε δίπλα στο είδωλό του Marlon Brando και τον φίλο του Al Pacino, ερμηνεύοντας τον παρείσακτο γιο της οικογένειας Corleone, τον Fredo. Ο Fredo, όντας ο πιο αδύναμος ανάμεσα σε μια οικογένεια σκληρών μαφιόζων, θα μπορούσε εύκολα να φανεί αντιπαθητικός ή ακόμα και κωμικός. Ο τρόπος με τον οποίο αποτύπωσε την ανασφάλεια και την ανάγκη για επιβεβαίωση δημιούργησε έναν τραγικό χαρακτήρα που το κοινό ξεχώρισε. Η άριστη ερμηνεία του και η ενέργεια που έφερνε στα γυρίσματα, έκαναν τον Coppola να γράψει έναν ρόλο στην επόμενή του ταινία “ The Conversation” ειδικά για εκείνον.
The Conversation (1974)
Στη δεύτερη συνεργασία με τον Coppola ο John Cazale υποδύθηκε τον Stan, τον βοηθό του ειδικού στις παρακολουθήσεις Harry Caul (Gene Hackman), έναν υποστηρικτικό ρόλο που ήταν όμως απαραίτητος για την ηθική σύγκρουση της ταινίας. Η ερμηνεία του για ακόμα μια φορά συμπλήρωνε, χωρίς υπερβολές, αυτή του πρωταγωνιστή Gene Hackman. Επειδή για ακόμα μια φορά ο Cazale κατάφερε να κάνει έναν μικρό ρόλο να λάμψει, ο Coppola έγραψε περισσότερο για εκείνον στο “ The Godfather II”.
The Godfather II (1974)
Με την επιστροφή του στον ρόλο του Fredo, ο Cazale έφερε μαζί του την ανασφάλεια από την πρώτη ταινία, εμβαθύνοντας ακόμα περισσότερο στην τραγωδία του χαρακτήρα. Για ακόμα μια φορά αποτύπωσε την ψυχοσύνθεση ενός ανθρώπου παγιδευμένου ανάμεσα στην επιθυμία για σεβασμό και στην ανικανότητά να φανεί αντάξιος των προσδοκιών της οικογένειάς του. Η αυτοσυγκράτηση του Cazale κάνει ακόμα πιο τραγική την προδοσία του Fredo και ακόμα πιο σπαρακτικό το μοναδικό ξέσπασμα του ρόλου.
Στη σκηνή της αντιπαράθεσης με τον Al Pacino με φόντο το χιονισμένο τοπίο, καταφέρνει να μεταφέρει όλα τα συναισθήματα του Fredo καθισμένος σε μια καρέκλα. Αυτή η σκηνή θα μπορούσε να αποτελεί μάθημα υποκριτικής με συναισθηματικό βάθος. Η γλώσσα του σώματός του έτσι όπως είναι πεσμένο στην καρέκλα, τονίζει την αίσθηση κατωτερότητας του. Οι εκφράσεις του έχουν ενοχή, αλλά και ανάγκη για επιβεβαίωση, τα μάτια του τρεμοπαίζουν όσο περιμένει την αποδοχή του αδερφού του και η τρεμάμενη φωνή του αποδεικνύουν την ευάλωτη κατάσταση στην οποία βρίσκεται. Σε συνδυασμό με την ψυχρότητα του αδερφού του μετά το ξέσπασμά του Fredo και την πτώση του στην καρέκλα, τονίζεται η απομόνωσή του από την οικογένεια.
Dog Day Afternoon (1975)
Παρόλο που ο σκηνοθέτης της ταινίας Sidney Lumet έψαχνε κάποιο νεότερο ηθοποιό για τον ρόλο του Sal, όταν ο πρωταγωνιστής της ταινίας Al Pacino του πρότεινε και του γνώρισε τον John Cazale, του έδωσε τον ρόλο αμέσως. Για ακόμα μια φορά ο Cazale παρέδωσε απλή αλλά βαθιά συναισθηματική ερμηνεία. Υποδύθηκε τον συνεργό σε μια ληστεία, που βασίστηκε σε πραγματικά γεγονότα, στο πλάι του Al Pacino. Σε αντίθεση με το χάος που συμβαίνει γύρω του, ο χαρακτήρας του Cazale παραμένει ήρεμος, προσδίδοντας συναισθηματικό βάθος παρά την εγκληματική του φύση. Από τη φωνή του πηγάζει δισταγμός κι αβεβαιότητα καθώς όταν μιλάει φαίνεται σαν να μην είναι σίγουρος για αυτά που λέει. Αυτή η ερμηνεία είναι μια αναπαράσταση της τραγικότητας ενός ανθρώπου που έχει μετανιώσει για την πράξη του, αλλά δεν μπορεί να κάνει πίσω.
The Deer Hunter ( 1978)
Εξαιτίας της δύσκολης κατάστασης της υγείας του παραλίγο να χάσει τον ρόλο του Stan, όμως μπήκαν μπροστά η αρραβωνιαστικιά του Meryl Streep και ο πρωταγωνιστής Robert De Niro, και έμεινε. Λόγω της αδυναμίας του, το πρόγραμμα των τελευταίων γυρισμάτων του στήθηκε γύρω από αυτή. Τα γυρίσματα γινόταν με πιο αυστηρό πρόγραμμα και με μικρότερο αριθμό λήψεων. Ο τελευταίος του ρόλος ήταν καλοπροαίρετος αλλά ευάλωτος, καθώς συγκρούεται η πίστη στους φίλους του και ο φόβος για το άγνωστο. Τα τικ που έχει συμπεριλάβει στην κινησιολογία του μεταδίδουν το άγχος και την αστάθεια του Stan κι ακόμα και σε σκηνές κωμωδίας είναι ξεκάθαρη η τραγωδία του πολέμου. Η ευθραυστότητα της ερμηνείας του αντιστοιχεί με αυτή ανθρώπων σε βάναυσες καταστάσεις.
Ο John Cazale δυστυχώς δεν πρόλαβε να δει την τελευταία του ταινία, καθώς έφυγε από τη ζωή στα 42 έτη του και η κινηματογραφική τέχνη στερήθηκε ένα αξιομνημόνευτο ταλέντο.
Οι πέντε ταινίες στις οποίες πρόλαβε να συμμετάσχει ανήκουν στο πάνθεον της ιστορίας του κινηματογράφου, κι ένας απ’ τους λόγους είναι και οι δικές του καταπληκτικές ερμηνείες. Η απήχηση που έχει ακόμα το όνομά του δεν μειώνεται από τον τραγικά πρόωρο θάνατό του αλλά αυξάνεται από την ποιότητα του έργου που άφησε. Κατάφερε να αποτυπώσει χαρακτήρες και συναισθήματα με τρόπο που λίγοι ηθοποιοί μπορούν σε δευτερεύοντες ρόλους. Ήταν ένα τεράστιο ταλέντο, που χάθηκε νωρίς.
