Η μουσική και η επίδραση της στη ψυχολογική κατάσταση του ατόμου έχει αποτελέσει αντικείμενο προβληματισμού από το παρελθόν. Υπάρχει η θεωρεία ότι η μουσική από τα αρχαία χρόνια είναι ένα μέσο προώθησης της πνευματικότητας του ανθρώπου. Πολλοί αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι, αναφέρθηκαν στη δύναμη της μουσικής, την μελέτησαν διεξοδικά και στην συνέχεια την χρησιμοποιήσαν για τη θεραπεία ψυχικών παθήσεων. Αργότερα στα χρόνια της Αναγέννησης, υπήρξαν ψυχολογικοί και βιολογικοί όροι για τον θεραπευτικό της χαρακτήρα. Πάμε όμως να δούμε πιο αναλυτικά τις επιδράσεις που έχει στη ψυχολογία μας.
ΒΟΗΘΑΕΙ ΣΤΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ
Η μουσική έχει σημαντικό ρόλο στο συναίσθημα του άγχους. Λόγω της θεραπευτικής της δύναμης βοηθάει στη διαχείριση και τη μείωση του στρες. Σίγουρα δεν είναι αρκετή από μόνη της αλλά μπορεί να βοηθήσει στην ψυχική χαλάρωση καθώς και στην απελευθέρωση αρνητικών συναισθημάτων. Θα έχετε παρατηρήσει ότι σε spa, κατά τη διάρκεια διαλογισμού ή χαλαρωτικής γιόγκα, χρησιμοποιούν ήχους της φύσης ή κλασικής μουσικής.
ΑΥΞΑΝΕΙ ΤΗ ΔΙΑΘΕΣΗ
Η μουσική έχει αποδείξει ότι προκαλεί συναισθηματική ευφορία. Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, έχει αναφέρει ότι η μουσική είναι ευχάριστη και απαραίτητη για την καλή ψυχολογία των ανθρώπων. Για τον λόγο αυτό επιλογή ενός χαρούμενου τραγουδιού απομακρύνει τις δυσάρεστες και αρνητικές σκέψεις και τις αντικαθιστά με θετικές. Ευπάρχει αύξηση κινήτρου για γυμναστική, χορό, κίνηση και ανεβαίνει η διάθεση στους δυνατούς ρυθμούς της μουσικής.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ
Η μουσική εισέρχεται από τα αφτιά και φτάνει ακριβώς στο σημείο του εγκεφάλου που συνδέεται με τα συναισθήματα. Ένα μουσικό κομμάτι μπορεί να μας δημιουργήσει θετικά αλλά και αρνητικά συναισθήματα όπως: χαρά, ανυπομονησία, ενθουσιασμό, λύπη, θυμό, φόβο. Μπορεί επίσης να ανασύρει μνήμες από το μυαλό μας και να μας θυμίσει καταστάσεις, εμπειρίες και άτομα. Σύμφωνα με μελέτες από επιστήμονες, η μουσική δεν είναι ένας απλός ήχος που εισέρχεται στα αυτιά μας, χωρίς κάποιο αντίκτυπο. Κάποια κομμάτια δημιουργούν την αίσθηση χαράς, ενώ κάποια άλλα θλίψη. Οπότε κατανοούμε ότι η μουσική δεν επηρεάζει έναν άνθρωπο επιφανειακά, αλλά μπαίνει στη ψυχή του και επηρεάζει τα συναισθήματα του, άρα την ψυχολογία του. Ακόμη και αν ένα τραγούδι μας προκαλέσει να δακρύσουμε, αυτό είναι σημαντικό διότι είναι ένας τρόπος του οργανισμού να εξωτερικεύει και εκτονώνει τα συναισθήματα του.
ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΜΙΑ ΑΠΛΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΙΟ ΕΥΧΑΡΙΣΤΗ
Πολλές φορές όταν υπάρχουν δουλειές του σπιτιού, όπως καθάρισμα, υπάρχει μια αίσθηση πλήξης. Αν όμως υπάρχει παρουσία μιας μουσικής με δυνατούς ρυθμούς, υπάρχει αύξηση τη διάθεσης και της ενεργητικότητας. Επίσης, με άποψη δικής μου εμπειρίας, θεωρώ ακόμη και στη διαδρομή για το σούπερ Μάρκετ, τη σχολή, τη δουλεία, με το αμάξι, τα πόδια ή με οποιοδήποτε μεταφορικό μέσο μετακίνησης, αν υπάρχει μια ευδιάθετη μουσική της αρέσκειας μας ή κάποιο αγαπημένο τραγούδι, η αρχική διάθεση και η ψυχολογία ανεβαίνει, προσθέτοντας στην ημέρα μια θετική ενέργεια.
Η διαχρονική αξία της μουσικής και η προσφορά της σε εμάς τους ανθρώπους είναι αδιαμφησβήτητη. Για τον λόγο αυτό πολλές φορές οι ψυχολόγοι χρησιμοποιούν τη μουσική στην ψυχοθεραπεία, με τον όρο Μουσικοθεραπεία.
Η μουσικοθεραπεία είναι η χρήση μουσικών παρεμβάσεων, για την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων για θεραπευτική ψυχολογική χρήση. Περιλαμβάνει ένα μεγάλο πεδίο προσεγγίσεων, καθώς μέσω της μουσικοθεραπείας αντιμετωπίζονται ανάγκες σε τομείς όπως: γνωστικούς, συναισθηματικούς/ ψυχολογικούς αλλά και σε τομείς ψυχικών και νευρολογικών διαταραχών. Επιπλέον υπάρχει αξιοποίηση ποικίλων χαρακτηριστικών της μουσικής (όπως, ρυθμός, ένταση, ηχόχρωμα μουσικών οργάνων) και με την χρήση ενός μοτίβου αναπνοής, ο θεραπευμένος έρχεται ομαλά από τη κατάσταση της υπερδιέγερσης σε κατάσταση χαλάρωσης. Αυτό συμβαίνει διότι όταν χρησιμοποιείτε ένα μοτίβο αναπνοής, οι θεραπευμένοι έρχονται σε επαφή με πλευρές του εαυτού τους και υπάρχει επιτάχυνση στο τρόπο διαχείρισης συναισθημάτων και σκέψεων.
Πηγές:
Γελέκη, Ε. Ο ρόλος της μουσικής στην Ψυχοθεραπεία και η μέθοδος Music Breathing. Psychology. 2022
Πρίνου -Πολυχρονιάδου, Λ. Μουσική και Ψυχολογία. Εισαγωγή στη Μουσικοθεραπεία. Τρίτη Έκδοση. 1955
Randall McClean. Οι θεραπευτικές δυνάμεις της μουσικής. Μετάφραση Πέππα Εύα. 1997
