Και όχι οι γυναίκες δεν είναι το αδύναμο φύλο και οποιαδήποτε συζήτηση περί αυτού απηχεί απόψεις μη αποδεκτές από τη σύγχρονη κοινωνία της εξέλιξης. Οι γυναίκες είναι ικανές και αυτό το έχουν αποδείξει διαχρονικά και σε όλες τις μορφές κοινωνίας, ακόμα και στον σκληρό πυρήνα της πατριαρχικής οργάνωσης αυτών. Η γυναίκα, η μάνα και η θηλυκή υπόσταση αποτελεί τη βάση για οποιαδήποτε ανάπτυξη, πολύ περισσότερο είναι η ίδια η γέννηση και η δημιουργία της ίδιας της πλάσης. Παρόλο αυτά, μόλις πρόσφατα στην Ελλάδα αναγνωρίστηκε η αξία τους σε πολλά επίπεδα, αν και χρειάζεται ακόμα πολύς δρόμος για να καταφέρουν οι γυναίκες έμπρακτα να απολαμβάνουν τους ίδιους «καρπούς» με την αντρική κοινωνία. Ένα από τα μόλις πρόσφατα εδάφη που κέρδιζαν και αυτά όχι ολοκληρωτικά είναι η ένταξή τους ως στρατιωτών στον στρατό. Ωστόσο, δεν τους αναγνωρίστηκε υποχρεωτική στρατιωτική θητεία, όπως προβλέπεται στους άρρενες Έλληνες, αλλά προαιρετική. Αυτό μπορεί να είναι μία μερική αναγνώριση, δεν παύει να είναι μία επίσημη αναγνώριση από μία πολιτεία άκρως διχασμένη και εν πολλοίς μπερδεμένη ανάμεσα στο σύγχρονο και στο παραδοσιακό. Στο παρόν θα γίνει μία σύντομη αναφορά στην παρουσία των γυναικών, είτε υποχρεωτικά, είτε εθελοντικά-προαιρετικά, στον στρατό σε χώρες σταθμούς που δίνουν το δικαίωμα στο γυναικείο φύλο να συμμετάσχει ως ενεργό μέλος στις ένοπλες δυνάμεις στη θέση των στρατιωτών. Η επιλογή των χωρών είναι καθαρά ενδεικτική. Η ερώτηση, όμως, παραμένει. Τι γίνεται όταν οι γυναίκες στρατεύονται;
1. Ελλάδα
Στην Ελλάδα μόλις το 2026 προβλέφθηκε η στράτευση των γυναικών ως στρατιωτών (όχι ως επαγγελματιών στρατιωτικών-στελεχών των ενόπλων δυνάμεων της χώρας, διότι αυτό έγινε το 1979 με πλήρη πρόσβαση σε όλα τα όπλα το 1990). Τον Ιούνιο του 2026, λοιπόν, στο Κέντρο Εκπαίδευσης Νεοσύλλεκτων (ΚΕΝ) της Λαμίας τα στελέχη του στρατού υποδέχτηκαν τις πρώτες 72 «στρατευμένες» γυναίκες οι οποίες είχαν υποβάλει αίτηση για θητεία στον Ελληνικό Στρατό. Η θητεία, ωστόσο, είναι προαιρετική, εν αντιθέσει με των αρρένων που είναι καθόλα υποχρεωτική. Για την θητεία των γυναικών τίθεται ως προϋπόθεση αυτές να είναι ηλικιακά άνω των 20 ετών και να μην ξεπερνούν το 26ο έτος της ηλικίας τους. Όσες συμμετέχουν στην νέα προσπάθεια για εκσυγχρονισμό των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων θα λάβουν ως ανταμοιβή α) μόρια για μελλοντικές προκηρύξεις σε θέσεις του δημοσίου τομέα, β) το δικαίωμα της προτεραιότητας αν υποβάλουν αίτηση για την πρόσληψη ως πολιτικό προσωπικό στις ένοπλες δυνάμεις και γ) ο χρόνος της θητείας θα τους αναγνωριστεί ως χρόνος προϋπηρεσίας. Η αρχική εκπαίδευση των νέων «Αμαζόνων» του Ελληνικού Στρατού περιλαμβάνει τρία διακριτά στάδια και κατόπιν θα τοποθετηθούν στις μόνιμες πλέον για τις ίδιες μονάδες για περαιτέρω εξειδικευμένη εκπαίδευση.
2. Ισραήλ
Στο κράτος του Ισραήλ οι γυναίκες είναι υποχρεωμένες να θητεύσουν στον ισραηλινό στρατό όπως ακριβώς και οι άντρες. Το μέτρο αυτό προβλέφθηκε το 1949, ήτοι από την ίδρυση ήδη του κράτους. Η διαφορά είναι ότι οι γυναίκες υπηρετούν στον στρατό για δύο χρόνια, ενώ οι άντρες είναι υποχρεωμένοι να υπηρετήσουν για τρία χρόνια. Η δημιουργία μικτού στρατού βασίστηκε στη λογική της ισότητας των δύο φύλων και όλων των πολιτών, αρετές που πηγάζουν και από τον εβραϊκό νόμο. Επίσης, βασίστηκε και στη λογική ότι ο στρατός είναι λαϊκός και ότι θα πρέπει να συμβάλλουν όλοι οι πολίτες για την προστασία τους. Και φυσικά η αναγκαστική στράτευση των γυναικών επιβλήθηκε και από το συνεχές (έως και σήμερα) εκτεταμένο πολεμικό κλίμα που επικρατεί στις χώρες της Μέσης Ανατολής. Η αποτελεσματικότητα αυτού του μέτρου φάνηκε λαμπρά στον πόλεμο του Γιομ Κιπούρ το 1973 που άντρες στρατιώτες απελευθερώθηκαν από καθήκοντα που ανέλαβαν αποκλειστικά οι γυναίκες και έτσι όλοι μαζί πέτυχαν τη νίκη.
3. Σκανδιναβία
Η Νορβηγία επέβαλε την υποχρεωτική θητεία των γυναικών το 2015, με το 2016 να αρχίσει να τηρείται το μέτρο. Πριν από το 2015 πάλι προβλεπόταν θητεία για τις γυναίκες, αλλά στη βάση της εθελοντικής συμμετοχής και μάλιστα αυτή η δυνατότητα δόθηκε στις γυναίκες ήδη από το 1979. Με την ρύθμιση αυτή η Νορβηγία το 2015 έγινε η πρώτη χώρα κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ που επέκτεινε σε καιρό ειρήνης την υποχρεωτική στρατιωτική θητεία στο σύνολο του πληθυσμού. Στη Σουηδία, αντίθετα, το μέτρο της αναγκαστικής θητείας στον σουηδικό στρατό ξεκίνησε να επιβάλλεται το 2017. Μάλιστα στη Σουηδία η στράτευση δεν ήταν υποχρεωτική ούτε και για τους άντρες, οι οποίοι είχαν απλά την επιλογή της εθελοντικής θητείας. Το αναγκαστικό αυτό μέτρο της υποχρεωτικής θητείας και η επέκταση και στις γυναίκες χωρίς καν να είναι εθελοντική για αυτές αποφασίστηκε λόγω των αυξανόμενων πολεμικών κρίσεων στη Βόρεια Ευρώπη και κυρίως των ρωσικών στρατιωτικών δραστηριότατω, ώστε να ενισχυθεί αρκούντως ο σουηδικός στρατός που εξαιτίας της εθελοντικής θητείας των αντρών υπολειτουργούσε.
4. Δανία
Και στη Δανία λόγω των ρωσικών απειλών και προκλήσεων οι ιθύνοντες το 2025 αποφάσισαν την επιβολή της υποχρεωτικής θητείας και για τις γυναίκες. Πριν από την αναγκαστική αυτή επιβολή οι γυναίκες και σε αυτήν εδώ τη βόρεια χώρα της Ευρώπης είχαν απλά τη δυνατότητα να συμμετέχουν στις ένοπλες δυνάμεις ως στρατιώτες μόνο σε εθελοντική βάση. Ωστόσο, το σύστημα όπως έχει διαμορφωθεί με αυτήν την τελευταία εξέλιξη και τη στροφή προς την υποχρεωτική στράτευση, ενέχει και μία κρυφή πλευρά. Με βάση το σκανδιναβικό ή κατά άλλους το γερμανικό αμυντικό σύστημα και οι άντρες και οι γυναίκες στη Δανία θα περνούν υποχρεωτικά τη στρατιωτική απογραφή και διαλογή αλλά, και εδώ υπάρχει το παράδοξο, θα επιλέγονται τελικά μόνο μέσω κλήρωσης και μόνο όταν ο αριθμός των εθελοντικά στρατευμένων δεν επαρκεί.
5. Ερυθραία
Εκτός από το κράτος του Ισραήλ και η Ερυθραία είναι ένα κράτος που παραδοσιακά εδώ και αρκετά χρόνια προβλέπει την υποχρεωτική στράτευση των γυναικών. Αρχικά, είχαν παίξει ίσως τον πιο καθοριστικό ρόλο στον πόλεμο για την ανεξαρτησία της Ερυθραίας και φυσικά αυτό συνέχισε και με την δημιουργία της ανεξάρτητης πλέον αφρικανικής χώρας. Μάλιστα στη διάρκεια αυτού του πολέμου δεν ήταν μόνο βοηθητικό προσωπικό ή δεν περιορίστηκαν μόνο στον ρόλο των νοσηλευτριών αλλά κυριολεκτικά μάχονταν στην πρώτη γραμμή. Ωστόσο, στη σύγχρονη εποχή οι συνθήκες που επικρατούν τόσο στα γυναικεία στρατόπεδα όσο και σε αυτά των αντρών, τα οποία είναι σχεδόν το ένα δίπλα στο άλλο, ανησυχούν την παγκόσμια κοινότητα καθώς έχουν εγερθεί ζητήματα παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι γυναίκες, παρόλο που ενηλικιώνονται στα 18, αναγκάζονται να υπηρετήσουν στον στρατό από την ηλικία των 16 ούσες μαθήτριες στη βάση σκληρής και απάνθρωπης στρατιωτικής εκπαίδευσης. Παράλληλα, πολλές από αυτές όσο υπηρετούν στον στρατό πέφτουν και θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης και ακραίων συμπεριφορών. Και το χειρότερο είναι ότι σε πολλές περιπτώσεις η στρατιωτική θητεία είναι μία θητεία αορίστου χρόνου με αποτέλεσμα να στρατεύονται για ολόκληρα χρόνια.
Πηγές
Σιδέρης, Γ. (2026). Γυναίκες στο Στρατό: Η θητεία ξεκινά τον Ιούνιο – Οι αιτήσεις και το ενδιαφέρον σε αριθμούς και τα προνόμια . Ανακτήθηκε από: https://www.in.gr/2026/03/26/greece/gynaikes-sto-strato-thiteia-ksekina-ton-iounio-oi-aitiseis-kai-endiaferon-se-arithmous-kai-ta-pronomia/ (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Εθελόντριες στο χακί: Οι πρώτες 72 γυναίκες παρουσιάστηκαν στον Στρατό Ξηράς – Αγχωμένες, συγκινημένες αλλά έτοιμες (2026). Ανακτήθηκε από: https://www.ertnews.gr/eidiseis/ellada/ethelontries-sto-xaki-oi-protes-72-gynaikes-parousiastikan-ston-strato-ksiras-agxomenes-sygkinimenes-alla-etoimes/ (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Άστριντ Πράνγκε ντι Ολιβέιρα. (2025). Γυναίκες στον στρατό; Σε ποιες χώρες επιβάλλεται. Ανακτήθηκε από: www.dw.com (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Γυναίκες στον στρατό: η περίπτωση του Ισραήλ (2021). Ανακτήθηκε από: https://odeth.eu(τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Νορβηγία: Υποχρεωτική στράτευση για τις γυναίκες (2014). Ανακτήθηκε από: https://gr.euronews.com/2014/10/15/norway-votes-to-extend-military-army-concription-to-women (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Άνδρες-γυναίκες στον στρατό, λέει η Σουηδία (2017). Ανακτήθηκε από: www.efsyn.gr/kosmos/eyropi/101786_andres-gynaikes-ston-strato-leei-i-soyidia/ (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Παπαδημητρίου, Ι. (2025). Δανία: Υποχρεωτική θητεία και για τις γυναίκες. Ανακτήθηκε από: www.dw.com (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
Holman, Z. (2017). H Κόλαση που Ζει μια Κοπέλα Στρατιώτης στη «Βόρεια Κορέα» της Αφρικής. Ανακτήθηκε από: https://www.vice.com/el/article/h-kolash-poy-zei-mia-kopela-stratiwths-sth-boreia-korea-ths-afrikhs/ (τελευταία πρόσβαση: 17-07-2026).
