Το 2019 θα έχουν περάσει 100 χρόνια από την ίδρυση της σχολής-φαινόμενο στη Βαϊμάρη, το Bauhaus.
Το Bauhaus ή Μπάουχαους ελληνιστί προήλθε από την αντίστροφη γερμανική λέξη Hausbau που σημαίνει «κτιστό κτήριο». Ήταν σχολή τέχνης, αρχιτεκτονικής και σχεδιασμού που ιδρύθηκε από τον αρχιτέκτονα Βάλτερ Γκρόπιους. Όμως δεν ήταν μία απλή σχολή, μία από τις πολλές που υπήρχαν εκείνη την εποχή. Το Μπάουχαους είναι το σημαντικότερο Σχολείο των Τεχνών και παραγωγός της νεωτερικότητας στον 20ό αιώνα· ο Βάλτε Γκρόπιους συνδύασε την τέχνη, τον σχεδιασμό και την τεχνολογία. Έτσι, σε λιγότερο από μια δεκαετία, η σχολή του Μπάουχαους κατάφερε να αλλάξει τον τρόπο σχεδιασμού κατασκευής προϊόντων στην Ευρώπη.
Η βασικότερη αρχή της σχολής ήταν το ανοιχτό πνεύμα μπροστά στις νέες προκλήσεις της εποχής. Ο Γκρόπιους ανέλυσε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα της σχολής και τόνισε την αναγκαιότητα κατάργησης της διάκρισης μεταξύ σπουδαστών στην τέχνη και στην τεχνική κατάρτιση, με όραμα τη δημιουργία ενός νέου τύπου κτηρίου του μέλλοντος, το οποίο θα συνδύαζε την αρχιτεκτονική, τη γλυπτική και τη ζωγραφική σε μία ενιαία φόρμα. Μετά από πολλές ελλείψεις και προβλήματα, τελικά ο Γκρόπιους πέτυχε τον στόχο του, να συνδυάσει το σχεδιασμό με την τεχνική επάρκεια.
Τι είναι όμως αυτό που ξεχωρίζει σε τόσο μεγάλο βαθμό τη σχολή του Bauhaus από τις υπόλοιπες;
Βασικά χαρακτηριστικά του Μπαουχάους ήταν η απλότητα, η λειτουργικότητα και η χρηστικότητα, με ιδιαίτερη έμφαση σε γεωμετρικές φόρμες και στο χρώμα. Η σχολή Μπαουχάους απέρριπτε κάθε περιττό διακοσμητικό στοιχείο, θεωρώντας πως η ίδια η πρώτη ύλη περιέχει ένα είδος φυσικής διακοσμητικής ικανότητας. Η βαθύτερη θεωρία πάνω στην οποία στηρίχθηκε και η εκπαιδευτική δομή της σχολής Μπάουχαους, ήταν πως ο τελικός στόχος είναι ένα ολοκληρωμένο και ενιαίο κτίσμα. Η σχολή αξιοποίησε την ανθρώπινη ατομική προσπάθεια στο πλαίσιο μιας βιομηχανικής παραγωγής, που στο παρελθόν ήταν απόλυτα τυποποιημένη.
Πάμπολλοι ήταν οι δάσκαλοι που πέρασαν από την σχολή του Μπάουχαους, με κορυφαίους τους Γιοχάνες Ίτεν, Λάιονελ Φάινινγκερ, Πάουλ Κλέε και Βασίλι Καντίνσκι, καθώς και οι γλύπτες Γκέρχαρντ Μαρκς και Όσκαρ Σλέμερ.
Έτσι λοιπόν, το Μπάουχαους άσκησε σημαντική επίδραση στις τάσεις της τέχνης και της αρχιτεκτονικής στη δυτική Ευρώπη αλλά και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Πολλοί από τους καλλιτέχνες που αναμίχθηκαν σε αυτό, εξορίστηκαν από το ναζιστικό καθεστώς και αναζήτησαν την τύχη τους εκεί.
Κάτι άλλο όμως που φαίνεται να αγνοούν πολλοί, είναι το πλήθος κτηρίων Bauhaus που βρίσκονται στην χώρα μας. Το Bauhaus επιβίωσε αθόρυβα στην Ελλάδα μέσα από την επιρροή του σε χαρακτηριστικά «κυβιστικά» κτήρια. Μερικά από αυτά είναι:
Αμερικανική Πρεσβεία
Πολεμικό Μουσείο
Porto Carras Grande Resort
