Το Ponette είναι μία γαλλική δραματική ταινία του 1996, σε σκηνοθεσία και σενάριο του Jacques Doillon. H ιστορική ερμηνεία της μικρής τότε Victoire Thivisol, καθήλωσε κοινό και κριτικούς και απέσπασε σημαντικά βραβεία. Να τονίσουμε πως η μικρή πρωταγωνίστρια κέρδισε το Βραβείο Καλύτερης Ηθοποιού στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας και αποτέλεσε αντικείμενο συζήτησης στην κινηματογραφική κοινότητα.
Η υπόθεση (με spoilers)
Όταν η μικρή Ponette χάνει τη μητέρα της σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα, ο πατέρας της θα την αφήσει στο σπίτι της θείας της μαζί με τα ξαδέρφια της. Η απώλεια της μητέρας της γίνεται πιο έντονη και σκληρή, όταν εκείνη και τα ξαδέρφια της θα καταλήξουν σε οικοτροφείο. Εκεί θα αρχίσει να είναι πιο απομονωμένη και να γίνεται στόχος χλευασμού από τα υπόλοιπα παιδιά. Όσο περισσότερο προσπαθεί να πιστέψει πως η μητέρα της δεν πέθανε, τόσο η ψυχολογική της κατάσταση γίνεται δυσμενέστερη.
Για να ξεφύγει από αυτήν την δύσκολη κατάσταση και να βρει απαντήσεις, θα ζητήσει την βοήθεια μιας συμμαθήτριας της για να γίνει «παιδί του Θεού». Στόχος της είναι να πείσει τον Θεό να φέρει πίσω την μητέρα της. Όταν η Ponette καταλάβει ότι αυτή η προσπάθεια είναι μάταια, θα βρεθεί στο νεκροταφείο κλαίγοντας πάνω από τον τάφο της μητέρας της. Τότε, η μητέρα της θα εμφανιστεί ξαφνικά για να την παρηγορήσει και να της πει ότι πρέπει να συνεχίσει να ζει την ζωή της. Επίσης, της λέει να βρει τον πατέρα της και να ζήσουν όμορφα μαζί, ενώ πριν φύγει της δίνει δώρο το αγαπημένο της πουλόβερ.
Κριτική
Η ταινία βασίζεται στην καθηλωτική ερμηνεία της μικρής Victoire Thivisol, που πραγματικά συγκλόνισε τον κινηματογράφο. Σε ηλικία μόλις 4 χρονων παρέδωσε μια από τις πιο ιστορικές ερμηνείες και έγινε αντικείμενο συζήτησης σε κοινό και κριτικούς. Με άλλα λόγια, δεν λειτούργησε σαν ένα «χαριτωμένο παιδί μπροστά στην κάμερα», αλλά σαν ένα παιδί που έπρεπε να διαχειριστεί τον χαμό της μητέρας του με ρεαλισμό. Επίσης, οι δύσκολοι διαλόγοι, η σοβαρότητα και η σπαρακτική ειλικρίνεια στο βαθύ πένθος, αποτυπώθηκαν από την μικρή με εμπειρία πραγματικής ηθοποιού.
Η σκηνοθεσία του Ponette είναι σπουδαία και ένα από τα πιο ριζοσπαστικά επιτεύματα στην καθοδήγηση ανήλικων ηθοποιών. Ο σκηνοθέτης δεν δημιουργεί ένα ακόμα μελόδραμα, αλλά προσεγγίζει το θέμα του παιδικού θρήνου με την απαραίτητη σοβαρότητα. Ακόμα, αποφεύγει την συναισθηματική χειραγώγηση και αποτυπώνει τον παιδικό μικρόκοσμο με σχεδόν φιλοσοφική βαρύτητα. Τέλος, η σκηνοθεσία διαθέτει στυλιστική λιτότητα με μακρά πλάνα και με τον φυσικό ήχο για να μεταφέρει το βάρος της απώλειας.
Αξίζει να την δεις;
Το γενικό πόρισμα της ταινίας είναι πως αποτελεί ένα κινηματογραφικό θαύμα ακριβείας, ευσυναίσθησης και λογικής. Ο Jacques Doillon μάς έδωσε ένα εντυπωσιακό μάθημα σκηνοθετικής δεοντολογίας και την διαχείρηση της παιδικής ψυχοσύνθεσης. Ακόμα, θα μπορούσαμε να πούμε πως είναι ένας ύμνος στην παιδική ανθεκτικότητα και την δύναμη της αγάπης. Ο ντοκιμαντεριστικός ρεαλισμός μεταξύ μυθοπλασίας και παρατήρησης για την μεταθανάτια ζωή δεν μοιάζει “ξύλινη”, αλλά αυθεντική και σε κάποιες στιγμές πολύ σκληρή.
