Θέλω να γυρίσω στα παλιά, στο παλιό μου βιντεοκλάμπ
Θυμάσαι τη τελευταία φορά που ήσουν σ’ ένα βιντεοκλάμπ; Να μπαίνεις μέσα – μάλλον κάποια Πέμπτη ή Παρασκευή – και το μαγαζί να έχει ποτίσει με τη μυρωδιά των CDs (ναι, τα βιντεοκλάμπ έχουν μυρωδιά και είναι η δεύτερη καλύτερη και χαρακτηριστικότερη μετά από αυτή των φαρμακείων) κι εσύ να στέκεσαι ανάμεσα στις νέες κυκλοφορίες και τα all-time classics, γνωρίζοντας ότι αυτή σου η επιλογή θα καθορίσει όλο σου το σαββατοκύριακο;
Αν δεν μπορείς να ανασύρεις στη μνήμη σου αυτό το συναίσθημα, οφείλεις να μού προσφέρεις τη θέση σου στο λεωφορείο κι εγώ να αποδεχτώ ότι ο λόγος, που στην οικογένεια μου δεν υπάρχει θείος να κάτσει με τη νεολαία, είναι ότι ο θείος-to-be είμαι εγώ. Όσο, λοιπόν, ανακατεύω το χαμομήλι μου και το παίζω εντελώς δραματικά και αυθαίρετα κατάκοπη μεσήλικας στα mid 20s μου, εσύ μικρέ ή μικρή κάτσε και άκου τι σήμαινε να πηγαίνεις σε βιντεοκλάμπ.
Δεν είναι η ταινία που θα δεις — είναι η εμπειρία
Η ταινία που θα επέλεγες να νοικιάσεις στο τέλος δεν είχε τόση σημασία, όση είχε η διαδικασία της επιλογής. Μπορεί να καθόσουν και μισή ώρα να χαζεύεις εξώφυλλα και να διαβάζεις περιλήψεις ανά section, καταλήγοντας με 3 θήκες DVD στα χέρια και προσπαθώντας να αποφασίσεις αν θα πάρεις μια ή και τις τρεις (μιας κι αυτό ήταν το όριο ενοικίασης). Λίγο-πολύ, αυτό γίνεται και σήμερα όταν κάνεις browsing στη streaming πλατφόρμα που πληρώνεις, σκρολάροντας με τις ώρες μέχρι να βρεις κάτι ενδιαφέρον. Σ’ ένα βιντεοκλάμπ, βέβαια, η εμπειρία είναι τελείως διαφορετική – οι ταινίες είναι μπροστά σου, τις αγγίζεις, μπορείς να ρωτήσεις τον υπάλληλο για recommendations και «δεσμεύεσαι» να τις δεις, γιατί: πρώτον, τις πληρώνεις και δεύτερον, έχεις deadline επιστροφής, αλλιώς χρεώνεσαι έξτρα.
Επίσης, αν οι ταινίες δεν ήταν μόνο για εσένα, αλλά για να τις δεις με οικογένεια ή φίλους, τότε είχες τη χαρά του «unboxing». Τις έβγαζες σιγά-σιγά από το μικροσκοπικό πλαστικό σακουλάκι και τις έδειχνες μια-μια, αναφέροντας τη πλοκή, τους συντελεστές και ότι ο Γιώργος που είναι film-nerd κι ο αγαπημένος σου υπάλληλος τις χαρακτήρισε ταινιάρες – άρα είναι εγγύηση.
Είναι ό,τι πιο κοντά στο κανονικό σινεμά
Το Netflix, το Disney+, το Prime και οτιδήποτε άλλο κυκλοφορεί εκεί έξω, δεν είναι το «σινεμά στο σπίτι σου», όσο κι αν θέλουν να πλασάρονται έτσι. Είναι μια πολύ καλή και εύκολη λύση για κατανάλωση content, χωρίς να το κουνήσεις ρούπι από τον καναπέ σου, γνωρίζοντας ό,τι ανά πάσα ώρα και στιγμή η ταινία είναι διαθέσιμη. Η ενοικίαση ταινιών σε έβγαζε αναγκαστικά από το σπίτι, γιατί έπρεπε να πας στο βιντεοκλάμπ να διαλέξεις ταινία, αλλά και να επιστρέψεις αυτή που είδες – κατά μια έννοια είναι πολύ πιο κοντά στο να κόβεις εισιτήριο, απ’ ό,τι το να πατάς απλά play και να αρχίζει η ταινία. Βέβαια, και οι ενοικιαζόμενες ταινίες με το πάτημα του play ξεκινούσαν, αλλά ξέρεις τι άλλο είχαν; Διαφημίσεις!
Ναι, σωστά διάβασες. Πριν ξεκινήσει η ταινία, μπορούσες να δεις τα προσεχώς (άρα να μάθεις για νέες κυκλοφορίες), να βαϊμπάρεις με τα πιο cool soundtracks και ηχητικά εφέ των εταιρειών διανομής και να περιμένεις να τελειώσει το promo του Blu-Ray, γιατί δεν είχες Blu-Ray. Α, και φυσικά ελπίζεις να παίξει η καλύτερη διαφήμιση κατά της πειρατείας που έχει φτιαχτεί ποτέ!
Παρόλα αυτά, εμένα το προσωπικό μου αγαπημένο feature στις ενοικιαζόμενες ταινίες ήταν το customized μενού. Μέχρι να επιλέξεις τι θες να κάνεις – να πατήσεις play, να σετάρεις τους υπότιτλους, να δεις το trailer (γιατί ναι, ήταν ενσωματωμένο και το trailer) – από πίσω έπαιζε σε λούπα ένα βιντεάκι με σκηνές από τη ταινία μαζί με μουσική. Κι άμα η ταινία ήταν ένα level παραπάνω, τότε είχε μέσα και behind the scenes, συνεντεύξεις με το crew ή και bloopers.
Σέβεσαι το περιεχόμενο και τη βιομηχανία του κινηματογράφου
Η ενοικίαση ταινιών βοηθούσε στο να παρακολουθείς ενεργά αυτό που έβλεπες. Ως έναν βαθμό έπαιζε ρόλο και η απουσία των smartphones, αλλά το γεγονός ότι την είχες νοικιάσει κι είχες λίγες μέρες για να τη δεις, σε έκανε να είσαι όσο το δυνατόν πιο εκεί. Μπορεί να τη γυρνούσες λίγο πίσω γιατί κάτι σου απέσπασε την προσοχή ή να σε πήρε για μια στιγμή ο ύπνος, αλλά οι πιθανότητες μια ενοικιαζόμενη ταινία να γίνει απλά background ήχος ήταν λίγες – θα την έβλεπες όλη. Οι streaming πλατφόρμες έχουν κάνει τον θεατή πιο «τεμπέλη» και hard-to-please. Οι επιλογές που σού δίνουν είναι αμέτρητες και πάντα πιστεύεις ότι υπάρχει κάτι καλύτερο να δεις, οπότε αφήνεις ταινίες στη μέση με μεγαλύτερη ευκολία ή τις ακούς να παίζουν, ενώ βλέπεις reels στο Instagram.
Ακόμα, νοικιάζοντας μια ταινία βοηθούσες έμπρακτα το σινεμά. Ένα μέρος των χρημάτων σου πήγαινε σε όσους είχαν δικαιώματα πάνω στη ταινία – είτε για την παραγωγή είτε για τη διανομή – ενώ παράλληλα βοηθούσες το βιντεοκλάμπ να έχει δουλειά και να απασχολεί εργαζομένους. Πλέον με το streaming το κάθε Netflix βγάζει δισεκατομμύρια από τις συνδρομές, κρατώντας τη μερίδα του λέοντος και δίνοντας ψίχουλα στην κάθε Warner Bros που έχει εξαγοράσει.
Για να μη βγάλω την ουρά μου απ’ έξω, κι εγώ έχω συνδρομή σε streaming πλατφόρμα. Το θέμα δεν είναι να απαγορευτεί το streaming, αλλά να μπει ένα όριο στην εξαγορά του σινεμά. Αν έχεις ακόμα DVD player στο σπίτι σου, πήγαινε στο κοντινότερο βιντεοκλάμπ και νοίκιασε μια ταινία – δεν θα έχει σίγουρα τις άπειρες επιλογές μιας πλατφόρμας, αλλά θα σου χαρίσει μια μοναδική εμπειρία. Μπορείς επίσης να αγοράσεις σε DVD τις αγαπημένες σου ταινίες, να τις καμαρώνεις στο ράφι σου και να τις βλέπεις όποτε θες, χωρίς να πληρώνεις κανέναν.
Τα physical media δεν είναι απλά ένα trend που θα ξεχαστεί μέχρι να έρθει το επόμενο – είναι μια χειροπιαστή απόδειξη ότι ο άνθρωπος δημιουργεί, παράγει και εκφράζεται. Η ψηφιοποίηση των πάντων σίγουρα κάνει τα πράγματα πολύ πιο εύκολα και προσβάσιμα, ωστόσο αυτή η υπερβολική ευκολία πολλές φορές αλλοιώνει τον χαρακτήρα της τέχνης και της εκτίμησης που έχουν οι άνθρωποι απέναντι της. Με μέτρο και σωστή ισορροπία τα ψηφιακά και αναλογικά μέσα μπορούν να συνυπάρχουν και μαζί να προσφέρουν στον θεατή τη καλύτερη δυνατή εμπειρία.
Ραντεβού στα βιντεοκλάμπ!
