Πηγή: vnexpress.net
Η παρουσία της Γαλλίας στα εδάφη της Ινδοκίνας χρονολογείται από το μακρινό 1850 φτάνοντας στο 1884, οπότε το σύμπλεγμα λαών της ανατολικής χερσονήσου μετατρέπεται πλήρως σε γαλλική αποικία και αποκτά το επίσημο προσωνύμιο της Γαλλικής Ινδοκίνας. Υπό την ηγεσία των Γάλλων, η Ινδοκίνα χωρίζεται στην Κοχινκίνα (Νότος), το Τονκίνο (Βοράς) και το κέντρο που θεωρείται ανεξάρτητο βασίλειο και ονομάζεται Ανάμ. Αρκετά χρόνια αργότερα, το 1941, ο -κατά πολλούς- ικανότερος Βιετναμέζος ηγέτης, Χο Τσι Μινχ, θα κλονίσει την αποικιοκρατία της Γαλλίας και τον Ιαπωνικό κλοιό, με την συγκρότηση του Ενιαίου Δημοκρατικού Αγωνιστικού Μετώπου, γνωστού και ως Βιετμίνχ. Η θεμελίωση του επαναστατικού κινήματος θα αποτελέσει την αρχή ενός δραματικού απελευθερωτικού πολέμου που θα λήξει άδοξα για την Γαλλία, σε μία από τις πιο μελανές σελίδες της ιστορίας της, στο θρυλικό φρούριο Ντιεν Μπιεν Φου.
Η κήρυξη της Ανεξαρτησίας
Κατά την διάρκεια της αποικιοκρατίας, οι Γαλλικές δυνάμεις επιβάλουν μία σκληρή διακυβέρνηση με φόρους, ατελείωτες ώρες εργασίας και μισθούς πείνας. Μέσα στην καταπίεση, αναδύονται μερικά επαναστατικά κινήματα τα όποια καταστέλλονται αυτοστιγμεί. Ο Χο Τσι Μινχ, με τον ερχομό του στο Βιετνάμ, αναλαμβάνει την συγκρότηση των κινημάτων υπό μία κοινή ηγεσία. Ιδρύει έτσι, το Κομμουνιστικό Κόμμα της Ινδοκίνας το 1930 και έντεκα χρόνια αργότερα, το 1941, συγκροτεί το απελευθερωτικό μέτωπο Βιετμίνχ με στόχο την απελευθέρωση πρώτα από τον Ιαπωνικό και έπειτα από τον Γαλλικό κλοιό. Στις 2 Σεπτεμβρίου του 1945, ο Χο Τσι Μινχ διαβάζει την διακήρυξη της ανεξαρτησίας. Οι Ιάπωνες συνθηκολογούν. Οι Γάλλοι φεύγουν και έναν μήνα αργότερα επιστρέφουν με στρατεύματα στην Σαϊγκόν. Ακολουθούν μάχες στην Σαϊγκόν και στο Βόρειο Βιετνάμ, με τους Γάλλους να εξαπολύουν ανελέητο βομβαρδισμό εναντίον του Βιετμίνχ. Σκληρές μάχες ξεσπούν καθημερινά και ο πόλεμος μαίνεται στην μεγαλύτερη έκταση της Ινδοκίνας.
Ανρί Ναβάρ: Το κλειδί των Γάλλων
Έπειτα από μία σειρά ατυχών επιλογών, μεταξύ των οποίων οι στρατηγοί Λεκλέρ και Σαλάν, η γαλλική κυβέρνηση διορίζει το 1953, τον όγδοο κατά σειρά στρατηγό, Ανρί Ναβάρ , με την απαίτηση να βρεθεί μία λύση στο αδιέξοδο που βρίσκεται η Γαλλική κυβέρνηση. Ο Ναβάρ υποψιάζεται τρεις εκφάνσεις του πολέμου: μια εισβολή στο δέλτα του Ερυθρού Ποταμού, μία προέλαση προς τον Νότο ή μία προέλαση προς το βόρειο Λάος. Τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου, το Βιετμίνχ στέλνει την μεραρχία 316 στο Άνω Λάος. Ήταν γεγονός, ο Ναβάρ έπρεπε να αναχαιτίσει τους Βιετμίνχ και να κλείσει τον δρόμο προς το Λάος, τοποθετώντας στρατεύματα στο Ντιεν Μπιεν Φου.
Τον Ιανουάριο του 1954, η κοιλάδα του Ντιεν Μπιεν Φου γεμίζει βαθμιαία με στρατεύματα. Το παλιό αεροδρόμιο ανακατασκευάζεται και τουλάχιστον 10.000 στρατιώτες τοποθετούνται στο σημείο. Τα καταφύγια και τα στρατηγεία φτιάχνονται υπόγεια ενώ παράλληλα σκάβονται χαρακώματα. Καθημερινά παραδίδονται τανκς, φορτηγά, όπλα και φορτία γεμάτα με κονσέρβες. Λίγο αργότερα, εν πλήρη αγνοία των γαλλικών δυνάμεων το στρατόπεδο περικυκλώνεται από το Βιετμίνχ και όλα σημαίνουν σιωπηλά την απαρχή της μάχης , που χρονολογείται δύο μόλις μήνες αργότερα.
Η Αμερικάνικη επέμβαση
Η χάραξη πολιτικής από την Ουάσιγκτον είναι ξεκάθαρη: Υπό τον φόβο της κομμουνιστικής εξάπλωσης και με αφοσίωση στο σχέδιο Τρούμαν, οι ΗΠΑ χρηματοδοτούν το 40% αυτού του πολέμου. Καθημερινά, οι γαλλικές δυνάμεις δέχονται όπλα, τανκς και εξοπλισμό από την Ουάσιγκτον, με αντάλλαγμα την καταστολή του Κομμουνιστικού κινήματος. Λίγους μήνες πριν εκλεχθεί πρόεδρος των ΗΠΑ, στις 23 Ιουνίου του 1952, ο Dwight Eisenhower αναφέρει μεταξύ άλλων σε ομιλία του: «Σήμερα, σε αυτόν τον αλληλεξαρτώμενο κόσμο έχει εμφανιστεί μία απειλητική δύναμη, η δύναμη του επιθετικού Κομμουνισμού.»
Το χρονικό της μάχης
Στις 13 Μαρτίου του 1954, οι Βιετμίνχ εξαπολύουν ερασιτεχνικές αλλά νευραλγικής σημασίας επιθέσεις: ανατινάξεις αυτοκινήτων, πυρκαγιές σε αεροπλάνα και επιθέσεις σε ρεπόρτερ. Η επίθεση στο πεδίο της μάχης ξεκινάει λίγο μετά το μεσημέρι. Οι πρώτες σφαίρες πέφτουν δειλά και έπειτα από λίγο ολόκληρο το Ντιεν Μπιεν Φου τυλίγεται σε ασταμάτητες βολές. Σε λίγα μόλις λεπτά η στρατιωτική οργάνωση του Γαλλικού Μετώπου κλυδωνίζεται. Η πτώση του Ντιεν Μπιεν Φου είναι πια θέμα ημερών.
Ο καταστροφικός απολογισμός
Στις 7 Μαΐου του 1954, σημαίνεται το τέλος της μάχης στην πεδιάδα του Ντιεν Μπιεν Φου, αποβαίνοντας στην ολοσχερή ήττα των Γαλλικών δυνάμεων καθώς και στην οριστική αποχώρηση τους από τα εδάφη της νοτιοανατολικής Ασίας. Ο απόηχος του πολέμου είναι καταστροφικός: δεκάδες χιλιάδες απώλειες για την Γαλλία και εκατοντάδες χιλιάδες για τους Βιετμίνχ. Με την αποχώρηση των Γαλλικών δυνάμεων η χώρα μένει χωρισμένη στο νότιο κομμάτι υπό δημοκρατική κυβέρνηση και στο βόρειο υπό την ηγεσία του Χο Τσι Μινχ. Αυτή η νίκη φέρνει μία προσωρινή ανάσα στους λαούς που βρίσκονταν σχεδόν έναν αιώνα υπό αποικιοκρατικό κλοιό, όχι όμως για πολύ. Το δίπρακτο δράμα Κορέα-Βιετνάμ δεν τελειώνει εδώ, καθώς ο πόλεμος αυτός αποτελεί προοίμιο για έναν ακόμη πιο ολέθριο πόλεμο που θα στοιχίσει την ζωή σε εκατομμύρια ανθρώπους και θα στοιχειώσει όσους κατάφεραν να επιζήσουν.
Συνολικά στα τριάντα χρόνια, ο πόλεμος στην Ινδοκίνα και στο Βιετνάμ συνεπάγεται τετρακόσιες χιλιάδες απώλειες για την Γαλλία και τις ΗΠΑ και τουλάχιστον τρία εκατομμύρια νεκρούς για το Βιετνάμ. Ακόμα, υπολογίζονται τέσσερις εκατομμύρια τόνοι βομβιστικών μηχανισμών να πλήττουν το Βιετνάμ. Στον άξονα της Δύσης αυτό ισοδυναμεί με δέκα φορές περισσότερους νεκρούς από τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και σχεδόν πενταπλάσιο αριθμό βομβών από αυτές που έπεσαν στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, σε όλα τα μέτωπα.
Πηγές:
Eisenhower, Dwight D. (1952). Ομιλία για τον κομμουνισμό, 23 Ιουνίου 1952. Διαθέσιμη στο YouTube:https://www.youtube.com/watch?v=o1MDCCA_Ejc
Vuillard,E.(2024). Μια αξιοπρεπής έξοδος. Μετάφραση: Μανώλης Πίμπλης, Αθήνα: εκδόσεις ΠΟΛΙΣ
«Σαν σήμερα: 7 Μαΐου 1954 – Η Γαλλία ηττάται στην Ντιέν Μπιέν Φου»(2024). Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ. Ανακτήθηκε από https://www.kathimerini.gr/istoria/563008936/san-simera-7-ma-oy-1954-i-gallia-ittatai-stin-ntien-mpien-foy/ (τελευταία πρόσβαση 10/01/2026)
