Μια διαφορετική — πιο σκοτεινή — ιστορία στιγματισμού και περιθωριοποίησης
Φαντάσου ένα καλοκαιρινό πρωινό σε μια αθλητική κατασκήνωση: η μυρωδιά του χλωρίου στον αέρα, οι φωνές από το νερό και τα γέλια των παιδιών που προετοιμάζονται για παιχνίδι. Στην αρχή όλα δείχνουν φυσιολογικά. Κι όμως, μετά από λίγο, αρχίζεις να προσέχεις μικρές λεπτομέρειες: ένα παιδί κάθεται μόνο του, άλλοι τρέχουν μακριά όταν κάποιος τους αγγίζει, και κάποιοι μιλούν για μια “αρρώστια” που κανείς δεν βλέπει καθαρά αλλά όλοι φοβούνται ότι υπάρχει.
Τέτοιες καθημερινές εικόνες — και το πώς μπορεί να στραφούν σε κάτι σκοτεινό — είναι στο κέντρο της ταινίας The Plague.
Το The Plague με λίγα λόγια
Παρακολουθούμε τον Μπεν, έναν 12χρονο που πηγαίνει για πρώτη φορά σε ένα καλοκαιρινή κατασκήνωση. Εκεί, οι σχέσεις ανάμεσα στα παιδιά είναι δύσκολες και αυστηρές: ο πιο δημοφιλής της παρέας, Τζέικ, επιβάλλει τους δικούς του κανόνες, και όποιος δεν ταιριάζει στον κύκλο του αντιμετωπίζεται άσχημα.
Ένα αγόρι της ομάδας, ο Έλι, είναι μοναχικός και παράξενος — έχει σημάδια στο δέρμα, ένα είδος εξανθήματος ή δερματικού προβλήματος γύρω στο πρόσωπο και κορμό, που οι υπόλοιποι αποκαλούν “πανώλη” (plague). Αυτή η λέξη δεν αφορά πραγματική αρρώστια· είναι περισσότερο ένας τρόπος να τον στιγματίσουν και να δικαιολογήσουν την απομόνωσή του. Όποιος αγγίζει τον Έλι “κολλάει την αρρώστια”, λένε, και όλοι αρχίζουν να τον αποφεύγουν εντελώς.
Ο Μπεν, παρότι αρχικά θέλει απλώς να βρει φίλους και να ανήκει στην ομάδα, σύντομα βιώνει την πίεση να συμπεριφερθεί άσχημα στον Έλι για να γίνει αποδεκτός. Όταν προσπαθεί να βοηθήσει τον Έλι — για παράδειγμα προσφέροντάς του αλοιφή για τα σημάδια στο δέρμα — η φήμη για “την αρρώστια” εξαπλώνεται γρήγορα και στο πρόσωπο και στο σώμα του Μπεν αρχίζουν να εμφανίζονται παρόμοια εξανθήματα. Οι άλλοι τον απορρίπτουν, πιστεύοντας ότι και αυτός έχει “την πανώλη”.
Καθώς η ιστορία εξελίσσεται, βλέπουμε πώς ο Μπεν παλεύει με τις δικές του ενοχές, τον φόβο της απόρριψης και την ανάγκη για αποδοχή. Ο Μπεν και ο Τζέικ έρχονται σε ρήξη, και το περιβάλλον της κατασκήνωσης γίνεται ένα πεδίο όπου οι σχέσεις ανάμεσα στα αγόρια μετατρέπονται σε ένα είδος δικαίου και άδικου με αποκορύφωμα μια σκηνή όπου η απομόνωση, η βία και η ντροπή κορυφώνονται με τρόπους που είναι εξίσου ανησυχητικοί όσο και καθημερινοί.
Πίσω από τα ψιλά γράμματα
Η ταινία The Plague δεν είναι μια ταινία τρόμου, αλλα περισσότερο μια ψυχολογική ταινία ενηλικίωσης (coming of age) που χρησιμοποιεί την ιδέα ενός μυστηριώδους νόσηματος ως μεταφορά για την πίεση της ομάδας, τον φόβο του διαφορετικού και τον στιγματισμό.
Η δύναμή της έγκειται στο πώς μετατρέπει κάτι που φαίνεται απλό — την επιθυμία να γίνει κανείς αποδεκτός από την παρέα — σε κάτι σκοτεινό και σχεδόν απειλητικό. Οι χαρακτήρες, ειδικά οι νέοι ηθοποιοί, παίζουν με φυσικότητα και ένταση, κάνοντας τον θεατή να νιώσει την αμηχανία, την ντροπή και τη σύγχυση που βιώνει ο Μπεν.
Τα σημάδια στο σώμα που βλέπουμε — τα εξανθήματα και οι δερματικές αλλοιώσεις που τόσο φοβίζουν και στιγματίζουν τον Έλι και μετά τον Μπεν — λειτουργούν περισσότερο ως συμβολικοί δείκτες της πίεσης και του κοινωνικού αποκλεισμού παρά ως αποδεικτικά μιας πραγματικής νόσου. Αυτό που πραγματικά “κολλάει” ανάμεσά τους είναι το φόβο, η ντροπή και ο στιγματισμός.
Η σκηνοθεσία του Charlie Polinger αποτυπώνει εξαιρετικά το συναίσθημα της αβεβαιότητας, χρησιμοποιώντας τόσο απλές όσο και συμβολικές εικόνες — όπως πλάνα με το νερό ή δέρμα που φαίνεται ωμό και ευάλωτο — για να μεταφέρει την αίσθηση ότι η πραγματική αρρώστια είναι η ψυχολογική πίεση και όχι κάτι σωματικό.
Αξίζει να τη δεις;
Το The Plague δεν είναι μια ταινία που θα σου δώσει μια ξεκάθαρη απάντηση ή μια ευχάριστη λύση. Αντίθετα, σε βάζει μέσα στην εμπειρία αυτών των παιδιών, στο πώς η κοινωνική απόρριψη και ο τραμπουκισμός μπορεί να γίνει πιο τραυματική από οποιαδήποτε αληθινή αρρώστια. Είναι μια ταινία που σου μένει στο μυαλό, γιατί ενώ μιλά για ένα συγκεκριμένο περιβάλλον (μια καλοκαιρινή κατασκήνωση), στην ουσία μιλά για κάτι που όλοι έχουμε ζήσει: την πίεση να ανήκουμε, τον φόβο να είμαστε διαφορετικοί και τις συνέπειες όταν αυτή η πίεση γίνεται “πανώλη” μέσα σε μια παρέα.
Αν και δεν είναι εύκολη ως εμπειρία — ειδικά όταν βλέπεις την ψυχολογική βία και τον στιγματισμό — είναι μια ταινία που αξίζει να συζητηθεί και που μιλά για την ανθρώπινη συμπεριφορά πολύ περισσότερο από ό,τι για μια πραγματική αρρώστια, και αυτό την κάνει ιδιαίτερα ισχυρή και συγκινητική.
Δείτε το trailer εδώ:
