Έχετε σκεφτεί ποτέ γιατί ένα παιδί φωνάζει ενώ του μιλάτε ήρεμα; Αυτό είναι πιθανό να συμβεί όταν οι φορές που μιλάτε έντονα και απότομα σε ένα παιδί είναι περισσότερες από εκείνες που κυριαρχεί η ψυχραιμία. Ο τόνος της φωνής έχει τη δύναμη να χτίσει τον χαρακτήρα ενός παιδιού. Και στο παρόν άρθρο θα υποστηρίξουμε ότι δεν συμβαίνει μόνο αυτό. Ας δούμε, λοιπόν, γιατί είναι τόσο σημαντικός ο τόνος φωνής ενός γονέα όταν επικοινωνεί με ένα παιδί και ποιες είναι οι επιδράσεις στη ψυχοσύνθεση του του τελευταίου.
Σημασία επιλογής τόνου φωνής
Συχνά οι ενήλικες δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στον τρόπο συμπεριφοράς των παιδιών και όχι στην επιλογή των λέξεων. Η επιλογή αυτή καθόλη τη διάρκεια της επικοινωνίας με το παιδί μπορεί να έχει επίδραση τόσο στην εικόνα που έχει για τον εαυτό του όσο και για τους άλλους. Αν παρατηρήσετε από μια απόσταση τον τρόπο επικοινωνίας σας με το παιδί, τότε θα καταλάβετε εάν υπάρχει η υπομονή και η κατανόηση ή ο θυμός και τα νεύρα. Ένα μικρό παιδί, όσο και αν δεν το καταλαβαίνουμε εκείνη τη στιγμή, το στιγματίζουμε με τις λέξεις ή τις φράσεις που το χαρακτηρίζουμε. Επίσης, «μαθαίνει» από τους γονείς τον τρόπο αντίδρασης που «πρέπει» να έχει σε κάποια κατάσταση. Αν για παράδειγμα σε ένα μικρό ατύχημα στο σπίτι, εσείς φωνάζετε πόσο καταστροφικό είναι αυτό που έγινε, το παιδί θα ερμηνεύσει αυτό το ατύχημα ως ένα λάθος με σοβαρές συνέπειες. Θα μάθει να κατηγορεί τον εαυτό του όταν κάνει λάθη και να αντιδράει με φωνές και επιβλαβή σενάρια.
Ο τόνος φωνής και η κατανόηση του κόσμου
Όπως έγινε αναφορά και παραπάνω, ο τόνος και ο τρόπος που θα μιλήσετε σε ένα παιδί έχει μεγάλη σημασία για το πως βλέπει τον εαυτό του και τον κόσμο γύρω του. Με άλλα λόγια, η επιρροή είναι μεγάλη στη γνωστική, την συναισθηματική και την επικοινωνιακή ανάπτυξη του. Όταν επιλέγετε να χρησιμοποιήσετε λέξεις που δηλώνουν σεβασμό, αγάπη και αποδοχή, τότε το παιδί θα μάθει να αντιμετωπίζει καταστάσεις με βάση αυτές τις αξίες. Είναι πολύ σημαντικό να δείξετε ότι ακούτε πραγματικά ό,τι και αν επιλέγει να μοιραστεί μαζί σας. Ότι δεν θα το κατακρίνετε, δεν θα του φωνάξετε. Ο τρόμος που νιώθει ένα παιδί όταν κάποιος αντιδρά με φωνές μπορεί να οδηγήσει σε πολύ χαμηλή αυτοεκτίμηση και αποφυγή εξωτερίκευσης σκέψεων και συναισθημάτων.
Ο χώρος των συναισθημάτων
Λόγω του περιορισμένου λεξιλογίου τους, τα παιδιά επικοινωνούν με πράξεις. Και τις πράξεις αυτές τις μαθαίνουν όταν παρατηρούν τον γονέα τους. Ακόμα και σε διαφωνίες, η επιλογή μιας σκληρής γλώσσας δεν είναι καθόλου βοηθητική για ένα παιδί. Το ίδιο μιμείται συμπεριφορές, επομένως σε κάθε διαφωνία ή διαμάχη δεν θα προσπαθήσει να κατανοήσει όσα νιώθει, αλλά θα αντιδράσει επιπόλαια. Ο ασφαλής χώρος, λοιπόν, για να μιλήσει ένα παιδί θα οδηγήσει έπειτα σε έναν πιο δυνατό δεσμό γονέα-παιδιού. Ένας χώρος που μπορεί να γίνει μια συζήτηση με υπομονή και κατανόηση. Έτσι, ένα μικρό παιδί που ακόμα μαθαίνει τον κόσμο, θα μάθει και τι σημαίνει υγιή συναναστροφή ανάμεσα σε δυο (ή περισσότερα) πρόσωπα.
Ο ρόλος του γονέα μοιάζει με ένα ατελείωτο ταξίδι γεμάτο φουρτούνες, αλλά και ήρεμες θάλασσες. Ακριβώς αυτή η αντίθεση είναι που το κάνει μοναδικό. Σίγουρα, δεν είναι εύκολο. Ωστόσο, ένας γονέας έχει την ευθύνη να καθοδηγήσει το παιδί του για τη διαχείρηση των συναισθημάτων του. Ο τόνος της φωνής σας, λοιπόν, είναι ο καθρέφτης μέσα από τον οποίο το παιδί βλέπει τον κόσμο γύρω του. Μια ήρεμη φωνή έχει μεγαλύτερη δύναμη από όσο νομίζετε και είναι αυτή που θα το συντροφεύει σε κάθε πρόβλημα στη ζωή του.
Πηγές
Βούβαρη, Α. (2025). Η σημασία του τόνου της φωνής στην επικοινωνία με τα παιδιά. Αναρτήθηκε από: https://www.psychology.gr/psychologia-paidiou/9095-i-simasia-tou-tonou-tis-fonis-stin-epikoinonia-me-ta-paidia.html. (τελευταία πρόσβαση 12/11/2025)
Ghose, S. (2023). Match Your Tone: Here’s Why It’s Important To Notice How You Talk To Your Child. Αναρτήθηκε από: https://medium.com/thepinch-life/match-your-tone-heres-why-it-s-important-to-notice-how-you-talk-to-your-child-2e823f876e74. (τελευταία πρόσβαση 12/11/2025)
Euroschool, (2023). Why the way you talk to your child matters. Αναρτήθηκε από: https://www.euroschoolindia.com/blogs/why-the-way-of-talking-to-child-matters/#:~:text=Impact%20of%20the%20way%20parents,that%20children%20learn%20and%20internalise. (τελευταία πρόσβαση 12/11/2025)
