Το “Κορίτσι, Γυναίκα, Άλλο” απέσπασε για το 2019 το βραβείο Booker. Η συγγραφέας Bernardine Evaristo είναι η πρώτη έγχρωμη γυναίκα που καταφέρνει κάτι τέτοιο. Κυκλοφόρησε φέτος στη χώρα μας από τις εκδόσεις Gutenberg, σε μετάφραση της Ρένας Χατχούτ.
Πρόκειται για ένα βιβλίο που μας αφορά όλες τις γυναίκες, ασχέτως εθνικότητας και φυλής. Περισσότερο σήμερα παρά ποτέ, όταν εν έτη 2020 παλεύουμε ακόμη για την ισότητα και την απελευθέρωση από τα κοινωνικά στερεότυπα.
Είμαστε κορίτσια, είμαστε γυναίκες, είμαστε όμως και κάτι άλλο, πολύ περισσότερο πέρα από τα όσα μας έχουν προστάξει οι πατριαρχικές σταθερές της κοινωνικής εξίσωσης. Το “Κορίτσι, Γυναίκα, Άλλο” αποπνέει φεμινισμό και δίψα για αυτονομία.
Με μια ματιά το οπισθόφυλλο
Δώδεκα γυναίκες, κυρίως μαύρες της πρώτης και δεύτερης γενιάς μεταναστών στη Μεγάλη Βρετανία: Άλλες πολύ νέες, άλλες μεσήλικες, άλλες ηλικιωμένες, πλούσιες και φτωχές, με διαφορετικούς χαρακτήρες, διαφορετικό σεξουαλικό προσανατολισμό, διαφορετική παιδεία, διαφορετικά επαγγέλματα και φιλοδοξίες έχουν βιώσει από μικρή ηλικία, τις κοινωνικές διακρίσεις, τη ρατσιστική συμπεριφορά και καθημερινές δυσκολίες σε όλους τους τομείς. Οι ιστορίες για τις οικογένειες τους, τους εραστές ή ερωμένες και τους φίλους τους πλέκονται πάνω στην αναζήτηση ενός καλύτερου μέλλοντος σε μια διαρκώς μεταβαλλόμενη πολυεθνική κοινωνία.
Κορίτσι, Γυναίκα, Άλλο…
Εκ πρώτης όψεως το βιβλίο δίνει την εντύπωση μιας συλλογής διηγημάτων. Στη συνέχεια όμως οι χαρακτήρες αρχίζουν να συνδέονται μεταξύ τους αριστοτεχνικά. Όλοι οι πρωταγωνιστές αγωνίζονται για μια καλύτερη ζωή. Είτε είναι έγχρωμοι μετανάστες, είτε μετανάστες δεύτερης γενιάς, άτομα με ποικιλόμορφη σεξουαλική ταυτότητα: ομοφυλόφιλοι, στρέιτ, ουδετερόφιλοι.
Αν η θέση της γυναίκας στην κοινωνία είναι ακόμη και σήμερα αμφισβητήσιμη, φανταστείτε την καθημερινότητα μιας γυναίκας και μάλιστα μετανάστριας από τη Νιγηρία στην Αγγλία, πριν από αρκετές δεκαετίες. Όλες οι ιστορίες προκαλούν ποικίλα συναισθήματα στον αναγνώστη. Προσωπικά, με συγκίνησε η ιστορία της Μπούμι, του συζύγου, καθώς και της κόρης της.
Η Μπούμι από μαθηματικός στην πατρίδα της, κατέληξε να εργάζεται στην καλύτερη των περιπτώσεων ως καθαρίστρια, ενώ ο οικονομολόγος σύζυγός της έγινε οδηγός ταξί. Η Κάρολ, η κόρη τους, ήταν ένα πανέξυπνο παιδί που όλοι πίστευαν ότι θα κατάφερνε να σπουδάσει και να ξεφύγει από την ταπεινή ζωή της οικογένειάς της. Όμως 13 χρονών κάποιοι της “έκλεψαν” την αθωότητά της με τον πιο βίαιο τρόπο. Της στέρησαν την αξιοπρέπεια και το δικαίωμα στην παιδικότητα. Θα μπορέσει άραγε ποτέ να ανακάμψει;
Ενώ το βιβλίο βρίθει από τέτοιες συγκλονιστικές ιστορίες, είναι γραμμένες με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι αδύνατο να σταματήσεις να διαβάζεις. Η συγγραφέας καταφέρνει να σοκάρει χωρίς όμως να αποστρέφει τους αναγνώστες.
Αρχικά, μπορεί να φαίνονται πολλοί οι χαρακτήρες. Παρόλ’ αυτά είναι τόσο καλά δομημένος ο σκελετός της υπόθεσης που συνειρμικά ταξινομούνται όλοι εύκολα μέχρι το τέλος. Όλες οι ιστορίες έχουν κάτι κοινό, μα συνάμα είναι και τόσο διαφορετικές.
Το “Κορίτσι, Γυναίκα, Άλλο” είναι ένα βιβλίο που σίγουρα θα παροτρύνω και την κόρη μου να διαβάσει. Αλλά και όσοι άντρες διαβάζετε αυτό το άρθρο τώρα, μη διστάσετε να το ξεκινήσετε. Ο ρατσισμός, ο φεμινισμός, η θέση της γυναίκας στην κοινωνία, ο σεξουαλικός προσανατολισμός και τα στερεότυπα είναι θέματα που μας αφορούν όλους.
