το άγαλμα του Πίτερ Παν στο Λονδίνο
ΠολιτισμόςΤέχνη

Το άγαλμα του Πίτερ Παν στο Λονδίνο

Το άγαλμα του Πίτερ Παν στο Λονδίνο

Δημοσιεύτηκε Χρόνος ανάγνωσης 6 λεπτά

Το άγαλμα του Πίτερ Παν βρίσκεται στο Λονδίνο στους κήπους του Κένσινγκτον, δυτικά της λίμνης Long Water. Είναι μάλιστα κοντά στο σπίτι του συγγραφέα του αγαπημένου παιδικού ήρωα, Τζ. Μ. Μπάρι.

Ο χάλκινος Πίτερ Παν

Το 1912, το χάλκινο άγαλμα του Πίτερ Παν τοποθετήθηκε στους Κήπους του Κένσινγκτον, κατόπιν παραγγελίας του δημιουργού του, Τζ. Μ. Μπάρι και φιλοτεχνήθηκε από τον σερ Τζορτζ Φράμπτον. Χωρίς καμία ανακοίνωση «εμφανίστηκε» ένα πρωινό στους κήπους. Την επόμενη μέρα, που ήταν Πρωτομαγιά, ο Μπάρι δημοσίευσε μια ανακοίνωση στην εφημερίδα The Times:

«Μια έκπληξη περιμένει τα παιδιά που θα πάνε σήμερα το πρωί στους Κήπους του Κένσινγκτον για να ταΐσουν τις πάπιες στη λίμνη Serpentine. Κάτω, στον μικρό όρμο στη νοτιοδυτική πλευρά της απόληξης της Serpentine, θα βρουν ένα πρωτομαγιάτικο δώρο από τον κύριο J. M. Barrie: μια μορφή του Πίτερ Παν που φυσά τον αυλό του πάνω σε έναν κορμό δέντρου, με νεράιδες, ποντίκια και σκίουρους γύρω του. Είναι έργο του σερ Τζορτζ Φράμπτον και η χάλκινη μορφή του αγοριού που δεν θα μεγάλωνε ποτέ είναι υπέροχα σχεδιασμένη».

Το άγαλμα έχει ύψος περίπου 4,3 μέτρα. Το κωνικό του σχήμα, μοιάζει με κορμό δέντρου, στην κορυφή του οποίου στέκεται ένα αγόρι περίπου στο φυσικό μέγεθος ενός οκτάχρονου παιδιού. Το αγόρι φυσά ένα λεπτό μουσικό όργανο, που μοιάζει με τρομπέτα ή φλάουτο. Γύρω από τον κορμό υπάρχουν πολλές μικρές φιγούρες από σκίουρους, κουνέλια, ποντίκια και νεράιδες.

Οι αντιρρήσεις για το άγαλμα

Ο Μπάρι μπορεί να δώρισε με χαρά το άγαλμα του Πίτερ Παν στην πόλη του Λονδίνου, όμως πολλοί ήταν αυτοί που εναντιώθηκαν στην τοποθέτηση του γλυπτού σε δημόσιο πάρκο χωρίς άδεια. Οι συζητήσεις μάλιστα έφτασαν ακόμα και στο Κοινοβούλιο, αφού ορισμένοι θεώρησαν πως δεν έχει θέση ο χαρακτήρας ενός παιδικού βιβλίου σε ένα τόσο σημαντικό Βασιλικό Πάρκο. Το 1928, το γλυπτό αλείφθηκε με πίσσα και πούπουλα από βάνδαλους. Το 1970 όμως, το άγαλμα χαρακτηρίστηκε διατηρητέο μνημείο Grade II, μνημείο δηλαδή ιδιαίτερης ιστορικής και αρχιτεκτονικής σημασίας στην Αγγλία.

Το άγαλμα σήμερα

114 χρόνια μετά, και το άγαλμα εξακολουθεί να προσελκύει μικρούς και μεγάλους επισκέπτες από όλο τον κόσμο. Άλλωστε είναι ένας διαχρονικός παιδικός ήρωας και παραμένει το πιο δημοφιλές αγόρι των Κήπων του Κένσινγκτον. Όμως αυτό είναι το πρωτότυπο άγαλμα του Πίτερ Παν. Στην πορεία δημιουργήθηκαν και άλλα, που είναι σκορπισμένα σε όλο τον κόσμο.

το άγαλμα του Πίτερ Παν Βρυξέλλες
Το ακριβές αντίγραφο που βρίσκεται στις Βρυξέλλες χαρακτηρίστηκε διατηρητέο μνημείο, το 1974. πηγή εικόνας: be-monumen.be

Ο Πίτερ Παν στις Βρυξέλλες

Το ακριβές αντίγραφο του αγάλματος του Πίτερ Παν βρίσκεται στο πάρκο Egmont των Βρυξελλών. Το δημιούργησε και αυτό ο Τζορτζ Φράμπτον και η επιγραφή του αναφέρει:

«Πίτερ Παν Σύνδεσμος φιλίας μεταξύ των Βρετανών παιδιών και των παιδιών του Βελγίου»

Αφιέρωση του J. M. Barrie.

Ο γλύπτης θέλησε να δωρίσει το άγαλμα στην πόλη των Βρυξελλών, για να τιμήσει τη φιλία μεταξύ των παιδιών των δύο χωρών, τα οποία έπαιζαν μαζί στο πάρκο κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Το γλυπτό τοποθετήθηκε στο πάρκο το 1924 και χαρακτηρίστηκε διατηρητέο μνημείο το 1974. Το άγαλμα είχε υποστεί ζημιές κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Είχε εξαφανιστεί ο αυλός και υπήρχαν οπές από σφαίρες, γι’ αυτό και αποκαταστάθηκε το 2010.

άγαλμα Πίτερ Παν Μελβούρνη
Ο “Αυστραλός” Πίτερ Παν έχει στα πόδια του καγκουρό. πηγή εικόνας: citycollection.melbourne.vic.gov.au

Ο Πίτερ Παν στη Μελβούρνη

Στους βασιλικούς ζωολογικούς κήπους της Μελβούρνης βρίσκεται ένας ακόμη Πίτερ Παν. Ο χάλκινος Πίτερ Παν έχει στον ώμο του ένα αυστραλιανό πτηνό και στα πόδια του, ένα καγκουρό με το μικρό του μαζί με άλλα ιθαγενή ζώα της Αυστραλίας. Ο γλύπτης Paul Montford φιλοτέχνησε το άγαλμα της Μελβούρνης, όταν του ανατέθηκε το 1926 από τον τότε δημοτικό σύμβουλο Charles Jeffries, ώστε να τιμηθούν τα 31 χρόνια της θητείας του ως μέλους του δημοτικού συμβουλίου της πόλης. Το άγαλμα τοποθετήθηκε στους Κήπους Alexandra, αλλά μεταφέρθηκε μερικά χρόνια αργότερα στο θερμοκήπιο των κήπων Fitzroy. Εξαιτίας των κακών κλιματικών συνθηκών, αποθηκεύτηκε το 1989 μέχρι να βρεθεί το κατάλληλο μέρος για τη νέα του θέση και έτσι από το 1993 βρίσκεται στον ζωολογικό κήπο της Μελβούρνης.

Ο Πίτερ Παν στη Νέα Υόρκη

Το 1928 δημιουργήθηκε ο «Αμερικάνος» Πίτερ Παν από τον Charles Andrew Hafner, για ένα σιντριβάνι σε φουαγιέ του παλιού θεάτρου Paramount, στην Times Square. Το 1975, το χάλκινο άγαλμα τοποθετήθηκε στο Carl Schurz Park. Το 1999 βάνδαλοι αποκόλλησαν το άγαλμα από την βάση του και αργότερα βρέθηκε στον πυθμένα του ποταμού East River. Την οικονομική του αποκατάσταση ανέλαβε η Βρετανίδα ηθοποιός Celia Lipton Farris, που είχε υποδυθεί στο θεατρικό σανίδι τον Πίτερ Παν.

Peter Pan Κείπ Τάουν
Ο Peter Watson ήταν ένα αγόρι που δεν μεγάλωσε ποτέ, σαν τον Πίτερ Παν. πηγή εικόνας: childrenshospitaltrust.org.za

Ο Πίτερ Παν στο Κέιπ Τάουν

Στην είσοδο του Παιδιατρικού Νοσοκομείου Red Cross War Memorial στο Κέιπ Τάουν βρίσκεται ένας χάλκινος Πίτερ Παν. Και ο λόγος είναι ένα μικρό αγόρι που δεν είχε την ευκαιρία να μεγαλώσει. O Peter Watson πέθανε από διφθερίτιδα το 1923 σε ηλικία τριών ετών, τότε που ακόμα δεν υπήρχε εξειδικευμένο παιδιατρικό νοσοκομείο. Ο μπαμπάς του, Vyvyan Watson, είχε όνειρο να δημιουργηθεί ένας τέτοιος χώρος και έτσι κατά τη δεκαετία του 1950, ανέλαβε την προεδρία της Επιτροπής Κατασκευής του Νοσοκομείου του Ερυθρού Σταυρού στο Κέιπ Τάουν. Το νοσοκομείο εγκαινιάστηκε το 1956 και μερικά χρόνια αργότερα, όταν ο Watson βρέθηκε σε ένα παιδιατρικό νοσοκομείο του Λονδίνου που είχε παντού αναφορές του Πίτερ Παν, το αγόρι που δεν μεγάλωσε ποτέ, ανέθεσε στον γλύπτη Ivan Mitford-Barberton να δημιουργήσει ένα άγαλμα του Πίτερ Παν στη μνήμη του γιου του, Peter Watson. Το 1959, το άγαλμα παραδόθηκε επίσημα στο νοσοκομείο και κάθε χρόνο στις 11 Νοεμβρίου, γεμίζει με στεφάνια και λουλούδια ως φόρο τιμής για όσους υπηρέτησαν την πατρίδα τους, αλλά και για αυτούς που βοήθησαν να χτιστεί το νοσοκομείο.

Ο Πίτερ Παν στη Νέα Ζηλανδία

Φιλοτεχνημένο από τον διάσημο Σκωτσέζο γλύπτη Sir Thomas Clapperton, το άγαλμα τοποθετήθηκε το 1927 στους Δημόσιους Κήπους του Oamaru. Δύο χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν για να παρακολουθήσουν τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος. Στο γλυπτό βλέπουμε ένα αγόρι και ένα κορίτσι πάνω σε έναν βράχο, μαγεμένα από τις νεράιδες και τα ζώα που βλέπουν. Το άγαλμα με τίτλο «A Vision of Fairyland» δεν απεικονίζει κυριολεκτικά τον Πίτερ Παν, αλλά περισσότερο τη φαντασία της παιδικής ηλικίας.

Peter Pan Σκωτία
Στη γενέτειρα του δημιουργού του, Τζέιμς Μάθιου Μπάρι βρίσκεται κι ένας άλλος Πίτερ Παν. πηγή εικόνας: walkingwithbrian.com

Ο Πίτερ Παν στη Σκωτία

Στη Σκωτία δεν υπάρχει μόνο ένας, αλλά δύο Πίτερ Παν. Ο πρώτος βρίσκεται στον εξωτερικό χώρο του νοσοκομείου Mearnskirk House και ήταν ένα όνειρο του πρώτου διευθυντή του νοσοκομείου δρ John Wilson, που δεν πρόλαβε να το πραγματοποιήσει. Έτσι ύστερα από δημόσιο έρανο και στη μνήμη του διευθυντή, ο γλύπτης Alex Proudfoot RSA δημιούργησε το άγαλμα του Πίτερ Παν, μαζί με τέσσερα χάλκινα ανάγλυφα στο βάθρο του, με διαφορετικές σκηνές από τις ιστορίες του παιδικού ήρωα. Το 1949 έγιναν τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος, όμως τη δεκαετία του 1980 το νοσοκομείο έκλεισε οριστικά και λίγα χρόνια αργότερα δύο ανάγλυφα εξαφανίστηκαν. Ο Charles Ellsworth, γιος του Alfred, φρόντισε να διασωθεί ό,τι είχε απομείνει αλλά μέχρι τη μεταφορά του αγάλματος, είχαν εξαφανιστεί και τα άλλα δύο ανάγλυφα. Το 2006, εμφανίστηκε ένα από αυτά και σήμερα βρίσκεται στην είσοδο του Hazeldene Family Centre. Ο άλλος Πίτερ Παν βρίσκεται στη γενέτειρα του δημιουργού του, Τζέιμς Μάθιου Μπάρι. Προς τιμήν του στέκει στο κέντρο της πόλης το άγαλμα του Πίτερ Παν, φιλοτεχνημένο από τον Alistair Smart. Το αρχικό γλυπτό τοποθετήθηκε το 1968 στην οδό Γκλενγκέιτ, όμως ύστερα από ζημιές που υπέστη, ένα νέο άγαλμα τοποθετήθηκε το 1994, στη θέση που βρίσκεται ακόμα και σήμερα, στην οδό Χάι Στριτ.

 

Πηγές άρθρου:

Peter Pan. Ανακτήθηκε από mearnskirk.org (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Peter Pan: A Father’s Love, A Hospital’s Legacy (2026). Ανακτήθηκε από childrenshospitaltrust.org.za (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Peter Pan. Ανακτήθηκε από nycgovparks.org (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Peter Pan. Ανακτήθηκε από citycollection.melbourne.vic.gov.au (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Peter Pan – parc d’Egmont – Bruxelles. Ανακτήθηκε από be-monumen.be (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Peter Pan Statue. Ανακτήθηκε από visitangus.com (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)

Wonderland Statue. Ανακτήθηκε από heritage.org.nz (τελευταία ενημέρωση 14/10/2026)