Σχεδόν μεσημέρι και στο ιατρείο μπαίνει ένας νεαρός παραπονούμενος ότι το μισό του πρόσωπο μούδιασε έτσι ξαφνικά. Κοίταξε στον καθρέφτη και το θέαμα τον σόκαρε. Το μάτι δεν κλείνει, το στόμα δεν γελά, το κούτελο δεν ρυτιδώνει από την μια πλευρά. “Α! Πρόκειται για παράλυση Bell! Ξεκάθαρο με μια ματιά”.
Τι είναι η παράλυση Bell;
H παράλυση του προσωπικού νεύρου αποτελεί κλινική οντότητα συχνά απαντώμενη στην ιατρική πράξη, ενώ αφορά σε ευρύ φάσμα ιατρικών ειδικοτήτων. Τα δύο προσωπικά νεύρα νευρώνουν τα 2 ημιμόρια του προσώπου κινητικά. Μπορεί να είναι κεντρικού τύπου ή περιφερικού τύπου (όταν η βλάβη συμβαίνει στην πορεία του νεύρου. Παράλυση Bell καλείται η ιδιοπαθής περιφερική παράλυση του προσωπικού και αποτελεί την συχνότερη αιτία της παράλυση του προσωπικού σε ποσοστό σχεδόν 50% των περιπτώσεων.
Κλινική εικόνα – Συμπτώματα
Ασυμμετρία στο πρόσωπο, πτώση φρυδιού στην πάσχουσα πλευρά, πτώση γωνίας του στόματος, ανεξέλεγκτα δάκρυα από το μάτι της πάσχουσας περιοχής, αδυναμία να κλείσει το μάτι στην πάσχουσα περιοχή, αδυναμία να σφίξει το χείλος ή να διατηρηθεί το φαγητό στο στόμα και απώλεια ρυτίδων στο κούτελο (το οποίο συμβαίνει μόνο στην περιφερική παράλυση και όχι στην κεντρικού τύπου).
Αιτιολογία και Διαφορική διάγνωση
Τα αίτια ποικίλλουν και μπορεί να είναι από πολύ απλά έως πολύ ανησυχητικά. Η ιδιοπαθής δηλαδή η μη ανεύρεση αιτίας είναι η συχνότερη και είναι αυτή που καλείται παράλυση Bell. Πιθανολογείται ότι οφείλεται σε ένα παροδικό οίδημα που λαμβάνει χώρα εντός του φαλλοπιανού πόρου από όπου διέρχεται το νεύρο. Πιστεύεται ότι το οίδημα αυτό προκαλείται από την απότομη έκθεση σε ψύχος και για το λόγο αυτό ονομάζεται και παράλυση “εκ ψύξεως”.
Κρίσιμο όμως πριν καταλήξουμε σε αυτή τη διάγνωση είναι να αποκλείσουμε τα άλλα πιο σοβαρά αίτια που μπορεί να οδηγήσουν σε μονόπλευρη παράλυση του προσωπικού νεύρου κατά σειρά συχνότητας μετά την παράλυση Bell:
- Τραύματα (κατάγματα κρανίου, ιατρογενής κάκωση στα πλαίσια χειρουργικών χειρισμών στην περιοχή του μέσου ωτός, της παρωτίδας και της γεφυροπαρεγκεφαλιδικής γωνίας)
- Λοιμώξεις (έρπης ζωστήρας – σύνδρομο Ramsay-Hunt, νόσος του Lyme, νόσος εξ ονύχων γαλής, λοιμώξεις του
μέσου ωτός κ.ά.) - Νεοπλάσματα (όγκοι της γεφυροπαρεγκεφαλιδικής γωνίας, όγκοι ακουστικού πόρου κ.ά.)
- Νευρολογικά νοσήματα (πχ σκλήρυνση κατά πλάκας)
- Αυτοάνοσα νοσήματα (πχ σαρκοείδωση)
- Μεταβολικά νοσήματα (πχ σακχαρώδης διαβήτης).
Θεραπεία – Αντιμετώπιση
Η αντιμετώπιση της παράλυσης του προσωπικού νεύρου βασίζεται στη χορήγηση κορτικοστεροειδών για περίπου 10 μέρες και είναι κρίσιμο να ξεκινήσει η αγωγή όσο το δυνατόν νωρίτερα (εντός 3 ημερών μετά την εγκατάσταση των συμτωμάτων). Επιπλέον, λόγω της αδυναμίας να κλείσει ο ασθενής το μάτι, χορηγείται κολλύριο ή gel για αποφυγή της ξηροφθαλμίας και το βράδυ κατά την κατάκλιση πρέπει το μάτι να καλύπτεται με γάζα (αφού αλείψουμε με gel). Συστήνεται να μασάει τσίχλα 8-12 ώρες την ημέρα για 7-10 μέρες.
Η παράλυση Bell έχει καλή κλινική έκβαση. Συχνά εντός 15-20 ημερών μπορεί να παρατηρηθεί βελτίωση (συνήθως σε 1-2 μήνες) και σε 6 μήνες να έχει επέλθει η πλήρης αποκατάσταση. Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας τις περισσότερες φορές. Σε περίπτωση που δεν βελτιωθεί ή δεν ιαθεί η παράλυση, τότε υπάρχουν ποικίλες άλλες πιο εξειδικευμένες μέθοδοι αντιμετώπισης.
Πηγή
Περιφερική παράλυση προσωπικού νεύρου: Αιτιολογία, διάγνωση και αντιμετώπιση
Αντιμετώπιση επειγόντων περιστατικών στην πρωτοβάθμια υγεία – Κολοκυθάς Δημήτριος Κ.Υ. Δημητσάνας
