Δομή και βασικές λειτουργίες του θυρεοειδούς
Ο θυρεοειδής αδένας είναι ένας από τους μεγαλύτερους ενδοκρινείς αδένες του σώματος. Ενδοκρινής είναι ο αδένας που παράγει ένα ή περισσότερα προϊόντα και τα διοχετεύει στην κυκλοφορία του αίματος. Ο θυρεοειδής αδένας συγκεκριμένα έχει δύο βασικές λειτουργίες. Η πρώτη είναι να παράγει ορμόνες που σχετίζονται με τον μεταβολισμό. Η δεύτερη είναι να εκκρίνει μια ορμόνη που σχετίζεται με την ρύθμιση του ασβεστίου. Ο θυρεοείδής βρίσκεται μπροστά από την τραχεία και έχει σχήμα πεταλούδας.
Θυρεοειδής και Ιώδιο
Ο θυρεοειδής αδένας είναι το κέντρο ελέγχου της ομοιόστασης του ιωδίου. Το ιώδιο είναι ένα χημικό στοιχείο το οποίο είναι απαραίτητο για τον σχηματισμό των θυρεοειδικών ορμονών. Ο αδένας δεσμεύει το ιώδιο από τις τροφές και το χρησιμοποιήσει αμέσως για την σύνθεση προϊόντων ή να το αποθηκεύσει. Ο θυρεοειδής αδένας αυτό που κάνει πρωταρχικά είναι να ιωδιώνει ορισμένα αμινοξέα. Έτσι προκύπτουν τροποποιημένα αμινοξέα που με την σειρά τους δίνουν τις θυρεοειδικές ορμόνες. Οι κυριότερες θυρεοειδικές ορμόνες είναι η Τ3 και η Τ4. Οι ορμόνες αυτές είναι πολύ σημαντικές καθώς συμμετέχουν στην μεταβίβαση σημάτων. Για παράδειγμα ένα σήμα ξεκινά από το κεντρικό νευρικό σύστημα και φτάνει στον θυρεοειδή αδένα. Ο αδένας διεγείρεται στην παραγωγή Τ3 και Τ4 και με την σειρά τους αυτά τα μόρια διεγείρουν άλλα όργανα να εκτελέσουν μια άλλη διαδικασία.
Ο θυρεοειδής αδένας επιδρά σε πολλά συστήματα του οργανισμού με διαφορετικό τρόπο
Το αξιοσημείωτο λοιπόν με έναν φυσιολογικώς λειτουργικό θυρεοειδή αδένα, είναι πως οι θυρεοειδικές ορμόνες μπορούν να εκτελούν μια τεράστια ποικιλία λειτουργιών ανάλογα με το ποιο σύστημα επηρεάζουν.
Οι θυρεοειδικές ορμόνες είναι πολύ σημαντικές για τον μεταβολικό ρυθμό του οργανισμού καθώς τον αυξάνουν. Σε περίπτωση μη κατανάλωσης τροφής, οι ορμόνες του θυρεοειδούς είναι αυτές που πυροδοτούν τον καταβολισμό των αποθηκών πρωτεϊνών και λιπών, πράγμα που οδηγεί σε απώλεια βάρους. Σε περίπτωση χορήγησης φαρμακευτικών δόσεων θυρεοειδικών ορμονών προκαλείται αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος και έτσι ενεργοποιούνται οι μηχανισμοί μείωσης της θερμοκρασίας. Έτσι οι θυρεοειδικές ορμόνες αυξάνουν τον όγκο του αίματος καθώς επίσης και την καρδιακή παροχή, αυξάνοντας έτσι και την πίεση και τον ρυθμό σφυγμών. Ο θυρεοειδής αδένας συνεργάζεται άμεσα με το κεντρικό νευρικό σύστημα αλλά και με τα τόξα των αντανακλαστικών. Για αυτό το λόγο η λειτουργία του συσχετίζεται και με την λειτουργία των σκελετικών μυών.
Τι δίνει ζωή στον θυρεοειδή αδένα;
Η σημαντικότερη ορμόνη, απαραίτητη για την λειτουργία του αδένα, είναι η θυρεοειδοτρόπος ορμόνη – TSH. Αυτή η ορμόνη παράγεται από την υπόφυση, ένα τμήμα του εγκεφάλου και όχι από τον ίδιο τον αδένα. Η TSH διεγείρει τον αδένα στην παραγωγή όλων των προϊόντων του. Πρόβλημα στην παραγωγή της ορμόνης αυτής θα προκαλέσει πρόβλημα σε ολόκληρο τον αδένα.
Περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε για τις παθήσεις του θυρεοειδούς αδένα στο άρθρο παρακάτω:
Παθήσεις του θυροειδούς αδένα: Υπερθυρεοειδισμός και υποθυρεοειδισμός
