Κρυμμένα από το μάτι του ευρύ κοινού συνυπάρχουν,μαζί με άλλα, τα σπήλαια του λόφου της Ακροπόλεως.
Ο βραχώδης λόφος της ακρόπολης δεσπόζει εντός της “μπετουδένιας” Αθήνας, υπενθυμίζοντας την Ιστορία, το μεγαλείο και την εξέλιξη μας ως πολιτισμός, ως άνθρωποι. Για χιλιάδες χρόνια αποτέλεσε τη βάση της Αθηναϊκής δημοκρατίας και του αρχαιοελληνικού πολιτισμού.
Ο Ιερός αυτός βράχος έχει ύψος 156 μ. από την επιφάνεια της θάλασσας και είναι απρόσιτος απ’ όλες τις πλευρές, πλην της δυτικής. Οι απόκρημνες πλαγιές του απέτρεπαν τους εχθρούς από πιθανή κατάληψη του.
Εκτός από τους εντυπωσιακούς ναούς, που βρίσκονταν στην κορυφή του βράχου, διακρίνεται και μια σειρά από σπηλαιώδη ανοίγματα. Αυτά βρίσκονται πάνω στο πέτρωμα του λόφου της Ακροπόλεως, κρυμμένα από το κοινό «μάτι», δημιουργώντας ένα τοπίο μυστικοπάθειας και μια ανάγκη για εξερεύνηση.
Οι Αθηναίοι πραγματοποιούσαν κάθε χρόνο τελετουργίες στα σπήλαια, για να τιμήσουν με δέος και σεβασμό τους Θεούς τους.
Στα ανατολικά του μνημειώδους βράχου βρίσκεται ένα από τα πιο μεγάλα απόκρυφα σπήλαια, που χρησιμοποιήθηκε κατά διαστήματα ως χώρος λατρείας, το Ιερό της Αγλαύρου.
Το συγκεκριμένο Ιερό, βάσει επιγραφής που βρέθηκε στο εσωτερικό του, είναι αφιερωμένο στην Άγλαυρο, μία από τις κόρες του Κέκροπος.
Σύμφωνα με την μυθολογία, όταν η Αθήνα πολιορκούνταν από εχθρικά στρατεύματα, ζητήθηκε από το Μαντείο των Δελφών χρησμός. Ο συγκεκριμένος, που δόθηκε, ανέφερε πως για να σωθεί η πόλη, έπρεπε ένας κάτοικος της να θυσιαστεί εκούσια. Την αυτοβουλία αυτή ανέλαβε η Άγλαυρος η οποία έπεσε από την Ακρόπολη και σκοτώθηκε.
Στα βορειοδυτικά βρίσκονται ακόμα τρία σημαντικά απόκρυφα σπήλαια, εκ των οποίων το ένα είναι αφιερωμένο στον πιο σημαντικό από τους δώδεκα θεούς, το Δία. Εκεί αναπτύχθηκαν λατρείες αφιερωμένες στην γονιμότητα και τη βλάστηση.
Κάθε χρόνο στο Ιερό του Διός, οι «Πυθαιστές», επίσημοι αντιπρόσωποι των Δελφών, πηγαίναν εκεί περίμενοντας να πέσει η πρώτη αστραπή, ώστε να αναχωρήσουν για το μαντείο.
Το δεύτερο είναι αφιερωμένο στον θεό Πάνα, ο οποίος βοήθησε τους Αθηναίους να νικήσουν στη μάχη του Μαραθώνα.
Το τρίτο από τα απόκρυφα σπήλαια, σύμφωνα με πηγές, είναι αφιερωμένο στον Θεό Απόλλωνα. Μετά από επαφή του με την Κρέουσα γεννήθηκε ο Ίωνας, βασιλιάς και ιδρυτής της πόλης Ελίκης στην Αχαΐα και γενάρχης των Ιώνων.
Ένα ακόμα Ιερό ήταν αυτό της Αφροδίτης και του ‘Ερωτα, αφιερωμένο στη θεά της ομορφιάς και του γιου της Έρωτα. Εκεί πραγματοποιόταν η γιορτή των Αρρηφορίων, μια τελετή για την ευφορία της γης και το καλοκαίρι. Το συγκεκριμένο βρίσκεται βορειοανατολικά του λόφου. Στο εσωτερικό του εντοπίστηκαν αγγεία, επιγραφές και δύο ζωφόροι, που απεικόνιζαν φτερωτούς αγγέλους.
Κάτω από το Ερέχθειο βρίσκεται, εξάλλου, το σπήλαιο της Μυκηναϊκής Κρήνης. Έλαβε την ονομασία του από την κρήνη, που διαμόρφωσαν οι Μυκηναίοι, όταν έχτιζαν τα τείχη της Ακρόπολης. Βρισκόταν μέσα σε μια φυσική ρωγμή και ήταν προσιτή μόνο μέσω μιας αθέατης σκάλας. Η ρωγμή, που δημιουργούσε το σπήλαιο, λειτουργούσε και ως μυστική είσοδος για τον Ιερό βράχο.
Νότια του βράχου, τέλος, βρίσκεται το χορηγικό μνημείο του Θρασύλλου. Το έχτισε ο ίδιος ο Θρασύλλος, πλούσιος Αθηναίος, για τη νίκη του στους θεατρικούς αγώνες τον 4ο αιώνα π.Χ.
Στην είσοδο του υπήρχε μαρμάρινη πρόσοψη με ζωφόρο, η οποία ήταν διακοσμημένη με στεφάνια κισσού και ελιάς. Το μνημείο καταστράφηκε το 1827 κατά την πολιορκία της Ακρόπολης από τους Τούρκους.
