Ο όρος body shaming μπορεί να έκανε την εμφάνισή του τα τελευταία χρόνια όμως δεν αποτελεί κάτι τόσο νέο. Ίσως σαν όρος αλλά όχι σαν συναίσθημα ή σαν κατάσταση. Θα πρέπει να ξεκινήσουμε δίνοντας μία ερμηνεία όσο το δυνατόν πιο προσδιοριστική για αυτόν τον όρο. Το body shaming (το οποίο μεταφράζεται ως ντροπή για το σώμα μας) ορίζεται σαν το σύνολο της αρνητικής κριτικής, έκδηλα ή μη, για την εικόνα, κυρίως όσον αφορά στο δικό μας σώμα μας ή σε αυτό κάποιου άλλου. Συνήθως η κριτική σχετίζεται με το βάρος, είτε αυτό είναι παραπάνω από το “κανονικό” είτε λιγότερο. Αρνητικά σχολιάζονται και οποιουδήποτε είδους ατέλειες καθιστούν το σώμα διαφορετικό σε σχέση με όσα η σύγχρονη κοινωνία έχει θεσπίσει ως αρεστά ή έστω ανεκτά. Είτε λοιπόν νιώθουμε έτσι για τον εαυτό μας είτε δεχόμαστε αυτού του είδους την κριτική, τα αποτελέσματα στην ψυχολογία είναι κοινά και ολέθρια. Παρακάτω θα εξετάσουμε πώς η μάστιγα του body shaming επιδρά στην ψυχολογία μας αλλά και πώς μπορούμε να δεχτούμε αλλά και να αγαπήσουμε το σώμα μας.
Η επίδραση του body shaming στην ψυχική υγεία
To άτομο, το οποίο δέχεται αυτού του είδους την κριτική, έχει την τάση να την “υιοθετεί”, δηλαδή να την ασπάζεται. Φράσεις όπως “Πάχυνες! Πώς θα βγεις στην παραλία;” ή “Φαίνονται τα κόκαλά σου” αρκούν για να προκαλέσουν ανεπανόρθωτη ψυχολογική φθορά. Η αυτοπεποίθηση αρχίζει να υποχωρεί και τη θέση της καταλαμβάνουν συναισθήματα όπως η ντροπή, η ανεπάρκεια και η ανασφάλεια.
Οι επιπτώσεις έχουν μεγαλύτερο εύρος και δεν αρκούνται μόνο στο να δημιουργήσουν ανασφάλειες όσον αφορά στην εικόνα του σώματος. Το άτομο αδρανοποιείται, υποτιμώντας τον εαυτό του αλλά και τις δυνατότητές του. Η κατάθλιψη αλλά και άλλες σημαντικές ψυχικές παθήσεις συχνά πηγάζουν από εκεί.
Θα ήταν σημαντική παράλειψη να μην αναφέρουμε πως έρευνες έχουν αποδώσει το μεγάλο ποσοστό σεξουαλικών προβλημάτων και δυσλειτουργιών στο body shaming. Με λίγα λόγια, η αρνητική κριτική, που προκύπτει από την απόκλιση από τα σύγχρονα πρότυπα ομορφιάς, φθείρει το άτομο και το αποδυναμώνει.
Συμβουλές για να αγαπήσουμε το σώμα μας
H αποδοχή του εαυτού μας και η αγάπη για το σώμα μας δεν αποτελούν τις πιο εύκολες δοκιμασίες που έχει να αντιμετωπίσει κάποιος. Χρειάζεται χρόνο και κόπο για να μπορέσουμε να “αντικρούσουμε” κάθε αρνητική κριτική και να νιώσουμε σίγουροι για τον εαυτό μας.
Ο εντοπισμός των δυνατών αλλά και των αδύνατων σημείων του σώματός μας μπορεί να αποτελέσει ένα καλό πρώτο βήμα. Εάν συνειδητοποίησουμε το “πού περίπου βρισκόμαστε”, θα μπορέσουμε να εκτιμήσουμε τα όμορφα στοιχεία της εικόνας μας. Αυτή η διαδικασία μπορεί να μας βοηθήσει να διορθώσουμε και κάποιες ατέλειες, ώστε να νιώσουμε εμείς οι ίδιοι καλύτερα πχ. έναρξη διατροφής ή άσκησης για απώλεια βάρους.
Ένα ακόμη βασικό βήμα είναι η αποφυγή άσκησης αυστηρής κριτικής στον εαυτό μας αλλά και στους γύρω μας. Η τάση να βρίσκουμε πάντοτε αρνητικά στοιχεία, ακόμα και αν είναι μηδαμινά έναντι των θετικών, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση μία “υγιή” στάση ζωής. Αντίθετα, ευνοεί την έξαρση των ανασφαλειών και του αισθήματος της ανεπάρκειας.
Ακόμη, η τυφλή “υπακοή” στις τάσεις της μόδας και ό,τι εκείνες επιβάλλουν για το πώς θα πρέπει να είναι το σώμα ώστε να είναι αρεστό δεν κρίνεται ιδιαίτερα βοηθητική. Όλες οι εικόνες που παρουσιάζονται μπροστά μας θα πρέπει να φιλτράρονται και να κρίνονται με γνώμονα το αν είναι υγιείς πριν πείσουμε τους εαυτούς μας πως εμείς υστερούμε.
