Πριν αναλύσουμε τις εκρήξεις παιδικού θυμού, ας ξεκινήσουμε την κουβέντα για τον θυμό προσπαθώντας να τον ορίσουμε. Ο θυμός είναι, θα έλεγε κανείς, μία “επιθετική άμυνα”. Ακούγεται δυσνόητο, αλλά δεν είναι. Οι άνθρωποι βιώνουν αισθήματα θυμού όταν νιώθουν μία εξωτερική απειλή, η οποία τέρπει τις αισθήσεις τους με αρνητικό πρόσημο. Με αυτόν τον τρόπο, καταφέρνουν να αμυνθούν έχοντας ως απώτερο σκοπό τους να εξαλείψουν ή έστω να μειώσουν τον πόνο. Τι γίνεται όμως στην περίπτωση του παιδικού θυμού;
Στην περίπτωση των παιδιών όμως, τα οποία τώρα γνωρίζουν τον κόσμο αλλά και τον τρόπο να τον διαχειριστούν (μέχρι το σημείο που είναι αυτό δυνατό) τα πράγματα είναι πιο περίπλοκα. Τα ερωτήματα που απασχολούν τους απανταχού γονείς που έχουν παρατηρήσει εκρήξεις παιδικού θυμού είναι: Από ποιο σημείο και ύστερα η συμπεριφορά του παιδιού μου θεωρείται αφύσικη; Μήπως πρέπει να επισκεφτούμε κάποιον ειδικό; Μήπως δικαιολογείται η συμπεριφορά αυτή λόγω του ανώριμου της ηλικίας;
Το παιδί μου θυμώνει συχνά, που οφείλεται;
Οι εκρήξεις παιδικού θυμού, όπως και στους ενήλικες είναι, μία άμυνα σε εξωτερικά ερεθίσματα. Ειδικά στην περίπτωση των παιδιών, τα οποία δεν έχουν αναπτύξει δεξιότητες όπως η αυτοσυγκράτηση ή η επίλυση του προβλήματος μέσω του διαλόγου, η έκφραση της έντονης συναισθηματικής κατάστασης που βιώνουν εκείνη την στιγμή γίνεται μέσω του θυμού. Τα κλάματα, τα ουρλιαχτά, η επιθετικότητα (ίσως και η βία) είναι μόνο μερικά από τα “συστατικά” μίας τυπικής έκρηξης παιδικού θυμού.
Άλλος ένας σημαντικός παράγοντας που ίσως εντείνει την συχνότητα αυτών των εκρήξεων είναι η λήψη αυτών των εικόνων μέσα στο σπίτι. Τα παιδιά, μιμούνται περισσότερο από όσο νομίζουμε, τις αντιδράσεις των ενηλίκων. Εάν το παιδί βλέπει πως και οι γονείς του αδυνατούν να χειριστούν ψύχραιμα τις καταστάσεις και μία μικρή αφορμή είναι αρκετή για να βγουν εκτός ορίων, το θεωρούν φυσιολογικό. Με την πρώτη ευκαιρία που θα αισθανθούν φόβο, απειλή ή αδικία, δεν θα διστάσουν να εξωτερικεύσουν το πρότυπο που έχουν προσλάβει και τους έχει αποτυπωθεί. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως το σπίτι αποτελεί την πρώτη μορφή κοινωνίας που εντάσσεται το παιδί και μέσα εκεί παίρνει τα εφόδια που χρειάζεται για τα επόμενα στάδια της ζωής του.
Τι μπορώ να κάνω για αυτό;
1. Προσπαθούμε να διατηρούμε ένα κλίμα ηρεμίας εντός του σπιτιού. Οι εκρήξεις πρέπει, πρώτα από τους γονείς, να μετατραπούν σε διάλογο. Εάν δεν μπορεί να αποφευχθεί, φροντίστε να μην συμβαίνει ενώπιον των παιδιών.
2. Αποσπάστε τους την προσοχή. Εάν το παιδί αρχίσει να εκνευρίζεται, προτείνετε του κάτι που ξέρετε πως του αρέσει. Ίσως καταφέρετε να αποφύγετε την ένταση.
3. Θέστε όρια για το τι μπορεί να κάνει το παιδί την ώρα που θυμώνει. Δείξτε του τι είναι αποδεκτό, χωρίς βέβαια να καταπιέσετε το δικαίωμα του να νιώθει έτσι.
4. Εάν η κατάσταση επιμείνει και δεν υπάρξει βελτίωση, συμβουλευτείτε έναν ειδικό ο οποίος θα μπορέσει να σας συμβουλεύσει κατάλληλα σχετικά με την διαχείριση των ξεσπασμάτων με βάση το “προφίλ¨ του δικού σας παιδιού.
Όπως και οι ενήλικες, έτσι και τα παιδιά βιώνουν στην καθημερινότητα τους ένα ευρύ φάσμα συναισθημάτων. Είναι δύσκολο να προσδιορίσουμε ακριβώς τι είναι νορμάλ και τι όχι σε άτομα που δεν έχουν διαμορφώσει ακόμα την προσωπικότητα τους όμως μπορούμε να τα βοηθήσουμε δείχνοντας τους , εμείς πρώτοι τι είναι σωστό με την συμπεριφορά μας και ύστερα συμβουλεύοντας τα για τον τρόπο που πρέπει να διαχειρίζονται τα συναισθήματα τους.
Πηγές:
www.paidiatros.com
www.korovilas.gr
