Διαταραχή μετατραυματικού στρες
Όπως αναφέρθηκε σε προηγούμενο άρθρο, η διαταραχή μετατραυματικού στρες αποτελεί αντίδραση του ατόμου σε ένα τραυματικό γεγονός. Καθώς το άτομο παρουσιάζει πλήθος συμπτωμάτων σε γνωσιακό, συμπεριφοριστικό και συναισθηματικό επίπεδο, η θεραπεία κρίνεται απαραίτητη.
Ατομική ή ομαδική θεραπεία;
Αναφορικά με το αν το άτομο χρειάζεται να ακολουθήσει ατομικής ή ομαδικής μορφής θεραπεία, αυτό κρίνεται από την εκάστοτε περίπτωση και ανάγκη. Ο κάθε θεραπευόμενος με διαταραχή μετατραυματικού στρες έχει διαφορετικές ανάγκες και ρυθμούς. Το άτομο που έχει υποστεί ατομικά ένα τραυματικό συμβάν (π.χ. διάρρηξη, αυτοκινητικό ατύχημα) πιο εύκολα ακολουθεί ατομική θεραπεία. Η ομαδική θεραπεία ενδείκνυται σε περιπτώσεις όπου πολλά άτομα βίωσαν ταυτόχρονα το ίδιο τραυματικό γεγονός. Χαρακτηριστική περίπτωση είναι η τρομοκρατική επίθεση. Ακόμα, άτομα τα οποία εμφανίζουν διαταραχή μετατραυματικούς στρες ως απόρροια έκθεσης σε κοινό τραυματικό γεγονός, ακόμα και αν δεν το βίωσαν ταυτόχρονα, θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την ομαδική θεραπεία. Τέτοιες περιπτώσεις είναι οι σύλλογοι κακοποιημένων γυναικών που έχουν υποστεί ενδοοικογενειακή βία.
Θεραπεία έκθεσης
Η θεραπεία έκθεσης ενδείκνυται σε περιπτώσεις ατόμων με διαταραχή μετατραυματικού στρες. Η αποφυγή αποτελεί χαρακτηριστική συμπεριφορά στη διαταραχή αυτή. Τα άτομα αποφεύγουν να πηγαίνουν σε μέρη όπου εξελίχθηκε το τραυματικό γεγονός. Για παράδειγμα, μια γυναίκα που έχει υποστεί βιασμό αποφεύγει να ακολουθεί τον δρόμο όπου έγινε το τραυματικό αυτό συμβάν. Ένας άντρας, ο οποίος τράκαρε σοβαρά αποφεύγει να περνάει από το σημείο του ατυχήματος. Πολλά άτομα αποφεύγουν να πηγαίνουν στην πλατεία που διαδραματίστηκε η τραγωδία των τρομοκρατικών επιθέσεων.
Δεδομένου ότι είναι βίαιο για το άτομο να πάει στο μέρος που έζησε οδυνηρές στιγμές, η έκθεση γίνεται σε φαντασιακό επίπεδο. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η ετοιμότητα του ατόμου, η ασφάλεια και εμπιστοσύνη στη θεραπεία και στη θεραπευτική σχέση. Το άτομο κλείνει τα μάτια του και θυμάται το γεγονός, ενώ σε επόμενο βήμα σε παρόντα χρόνο φαντάζεται να βρίσκεται στο ίδιο μέρος, αλλά χωρίς να κινδυνεύει. Στη θεραπεία έκθεσης, το άτομο καλείται να πάει στην περιοχή που εξελίχθηκε η σκηνή και σταδιακά να επαναβιώνει το συμβάν. Για αρχή, το άτομο δεν πάει μόνο του, αλλά το συνοδεύει ένα πρόσωπο ασφάλειας (π.χ. ψυχολόγος, συγγενικό πρόσωπο). Σταδιακά, η διαταραχή μετατραυματικού στρες εξαλείφεται.
Θεραπεία EMDR
Η θεραπεία EMDR ενδείκνυται στις περιπτώσεις με διαταραχή μετατραυματικού στρες. Βασίζεται στην απευαισθητοποίηση και επανεπεξεργασία του τραύματος μέσω οφθαλμικών κινήσεων. Η θεραπεία αξιοποιεί τον ανθρώπινο οργανισμό και συγκεκριμένα τα μάτια. Βασίζεται στον αμφίπλευρο ερεθισμό του εγκεφάλου, δηλαδή στην επεξεργασία και εναλλάξ ενεργοποίηση του κάθε ημισφαιρίου μέσω των αισθητηριακών ερεθισμάτων. Τα αισθητηριακά ερεθίσματα είναι για αρχή οπτικά και στη συνέχεια εφαρμόζονται απτικά και ακουστικά. Σε λιγότερες, αλλά όχι σπάνιες περιπτώσεις εφαρμόζονται και γευστικά και οσφρητικά.
