Ως κοινωνική φοβία ερμηνεύεται:
Tο άγχος που παρουσιάζεται μπροστά σε διάφορες κοινωνικές καταστάσεις. Το άγχος αυτό υπερβαίνει τα πλαίσια τη λογικής και συνεπάγεται την αποφυγή των ανάλογων καταστάσεων από τα άτομα τα οποία το βιώνουν. Το άτομο μπορεί να φοβάται να μιλήσει σε δημόσιους χώρους, να επισκεφτεί μεγάλα εστιατόρια για φαγητό ή και να παρευρεθεί σε περισσότερες κοινωνικές καταστάσεις.
Ο φόβος προκύπτει από το άγχος του αγνώστου κοινού, καθώς και η άσκηση μιας ενδεχόμενης κριτικής. Στη γενίκευσή του, το άτομο μπορεί να αποφεύγει οποιαδήποτε κοινωνική-κοσμική εκδήλωση και να επιλέγει την «ασφάλεια» της μοναξιάς.
Υπάρχει η προκατάληψη από το άτομο ότι:
O τρόπος με τον οποίο θα ενεργήσει, θα τον κάνει να εκτεθεί μπροστά στο κοινό και να γίνει αντικείμενου χλευασμού. Συνήθως, η προκατάληψη αυτή προδικάζει και το αποτέλεσμα. Εφόσον το άτομο κυριεύεται από το άγχος, είναι πιθανόν να οδηγηθεί σε λανθασμένη συμπεριφορά, ακόμη κι αν αυτό περιορίζεται στο τρόπο έκφρασης.
Έτσι, ο τρόπος ομιλίας και η γενικότερη ακόμη συμπεριφορά του μπορεί να παρεκκλίνουν του φυσιολογικού. Στη συγκεκριμένη περίπτωση πράγματι το άτομο θα κριθεί και θα σχολιαστεί αρνητικά. Η πραγματική όμως αίτια της μη αναμενόμενης συμπεριφοράς, είναι ακριβώς η συγκεκριμένη αγχώδης διαταραχή.
Το άγχος από την κοινωνική φοβία:
Πολλές φορές οδηγεί το άτομο που έχει επιλέξει να παραβρεθεί σε μία κοινωνική περίσταση, να νιώσει τη ανάγκη να φύγει γρήγορα. Ακόμη, μπορεί να μην συνομιλεί με τους υπολοίπους ή να επιλέγει μόνο ένα άτομο, που του δίνει την αίσθηση της ασφάλειας και να απευθύνεται αποκλειστικά σε αυτό.
Ακόμη, περιορίζει σε μεγάλο βαθμό όλες τις κοινωνικές δραστηριότητες του ατόμου. Το πρόβλημα γενικεύεται φυσικά σε όλους τους τομείς δράσης, που προϋποθέτουν την κοινωνική αλληλεπίδραση.
Το άγχος από την κοινωνική φοβία εκδηλώνεται και στη σχολική δράση ενός παιδιού:
Στη συγκεκριμένη περίπτωση αντίκτυπο υπάρχει και στη σχολική επίδοση, καθώς οριοθετεί την συνολική συμμετοχή του παιδιού στη τάξη. Ένα παιδί, ακόμη και αν γνωρίζει την απάντηση αποφεύγει να σηκώσει το χέρι του και να απαντήσει φωναχτά ή να σηκωθεί στον πίνακα.
Έτσι, ανάλογα με τη κρίση του εκπαιδευτικού μπορεί απλά να θεωρηθεί πως δε μελετά όσο απαιτείται. Η επίδοση αυτή θα φέρει την εικόνα και στη βαθμολογία του μαθήματος, αλλά και στο γενικό βαθμό του παιδιού.
Η κοινωνική φοβία μετατίθεται και στην επαγγελματική πορεία:
Η κοινωνική φοβία μπορεί να περιορίσει τους τομείς δράσεις ενός ενήλικα και στην εργασία του. Ακόμη, ενδέχεται να προκαταβάλει και το αποτέλεσμα μιας συνέντευξης, καθώς κρίνεται από τον τρόπο της παρουσίασης ενός ατόμου μπροστά σε άγνωστα άτομα για τη κάλυψη μίας θέσης.
Το άγχος της κοινωνικής φοβίας και σε αυτή την περίπτωση θα επηρεάσει και το αποτέλεσμα. Δε θα καταφέρει να αναδείξει το άτομο τα πραγματικά του στοιχεία για τη θέση, ακόμη κι αν υπερτερούν σε σχέση με κάποιον άλλον υποψήφιο που δε φοβάται όμως να ενεργήσει και να δράσει μπροστά σε άλλους.
Πηγές:
- Κάκουρος, Ε., & Μανιαδάκη, Κ. (2015). Ψυχοπαθολογία παιδιών και εφήβων. Αθήνα: Εκδόσεις Τυπωθήτω-Δαρδάνος.
- Παρασκευόπουλος, Ι. Ν., Γιαννίτσας Ν. Δ. (1999). Ερωτηματολόγιο Διαπροσωπικής και Ενδοπροσωπικής Προσαρμογής (ΕΔΕΠ). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα.
- Παρασκευόπουλος, Ν. (1982). Εξελικτική Ψυχολογία (τόμοι 1-4). Αθήνα. Ιδιωτική έκδοση.
