Μεταφερόμαστε πίσω στο 800 μ.Χ. και παρακολουθούμε να στέφεται αυτοκράτωρ ο Κάρολος ο Μέγας. Ο Καρλομάγνος, όπως έχει επικρατήσει να ονομάζεται, άνοιξε μία νέα σελίδα στην ιστορία της Μεσαιωνικής Δυτικής Ευρώπης, αντάξιος του πατρικού του παππού, Κάρολου Μαρτέλου, ιδρυτή της δυναστείας των Καρολίδων.
Η προϊστορία-Ο Κάρολος Μαρτέλος και ο Πιπίνος ο Βραχύς
Το έτος 732 είναι ένα από τα σημαντικότερα έτη στην ιστορία της Ευρώπης. Ο αυλάρχης (μαγιορδόμος=πρώτος τη τάξει αξιωματούχος των ανακτόρων και έμπιστος του βασιλιά) των Φράγκων, Κάρολος Μαρτέλος, απέκρουσε τα στρατεύματα των Αράβων στο Πουατιέ της Γαλλίας και εμπόδισε με αυτό τον τρόπο την προέλαση τους στην Ευρώπη από τα δυτικά. Μετά τη νικηφόρα αυτή εκστρατεία ο Κάρολος Μαρτέλος αναδείχθηκε ως ο πλέον πραγματικός ηγέτης και κυρίαρχος του Φραγκικού Κράτους και έθεσε γερά θεμέλια στην εξουσία του. Με τον Κάρολο Μαρτέλο ιδρύεται και η δυναστεία των Καρολίδων που διαδέχθηκε τη δυναστεία των Μεροβιγγείων, ενώ άρχισε να ενισχύεται η δύναμη των Φράγκων και το κράτος να εξέρχεται από τη δίνη και την κρίση που είχαν δημιουργήσει οι ηγέτες της προηγούμενης δυναστείας. Διάδοχος και υιός του Κάρολου Μαρτέλου ήταν ο Πιπίνος ο Βραχύς, ο οποίος στέφθηκε από τον Πάπα ως ελέω Θεού βασιλέας, δηλαδή με την εντολή του ίδιου του Θεού στον Οποίο και μόνο λογοδοτεί ο μονάρχης. Στα χρόνια του Πιπίνου του Βραχύ το Φραγκικό Κράτος επεξέτεινε την κυριαρχία του.
Ο Κάρολος ο Μέγας: Η άνοδος και η στέψη
Μετά τον θάνατο του Πιπίνου του Βραχύ την εξουσία ανέλαβε ο υιός του ο Κάρολος ο Μέγας, ο οποίος αντιμετώπισε με επιτυχία τους Λογγοβάρδους στην ιταλική χερσόνησο και υπέταξε τα παλαιά γερμανικά βασίλεια στον βορρά. Με αυτές του τις στρατιωτικές επιτυχίες το Φραγκικό Κράτος έγινε ένα ισχυρό βασίλειο που απλωνόταν εδαφικά σε όλη σχεδόν τη Δυτική Ευρώπη και που στους κόλπους του ζούσαν πολλοί και διαφορετικοί λαοί. Αυτό, όμως, που ευνόησε περισσότερο τον Κάρολο είναι οι άριστες σχέσεις που διατηρούσε με την παπική-καθολική εκκλησία, τόσο ο ίδιος, όσο και οι πρόγονοί του. Με τη συνεχή στήριξη της εκκλησίας ο Κάρολος ο Μέγας δημιούργησε ένα ισχυρό χριστιανικό κράτος, αντίβαρο στη Ρωμαϊκή-Βυζαντινή Αυτοκρατορία της Ανατολής.
Το 800 μ.Χ. ανήμερα της εορτής των Χριστουγέννων ο Κάρολος ο Μέγας (ή αλλιώς Καρλομάγνος) στέφθηκε μέγας αυτοκράτωρ, ειρηνοποιός και κυβερνήτης του Ρωμαϊκού Κράτους από τον Πάπα Λέοντα Γ’ στη βασιλική του Αγίου Πέτρου στη Ρώμη, επιλέγοντας, όμως, ως έδρα του το Αιξ Λα-Σαπέλ (σημερινό Άαχεν). Ωστόσο, ο τίτλος «Αυτοκράτωρ των Ρωμαίων» αποδιδόταν μόνο στους αυτοκράτορες της Ρωμαϊκής-Βυζαντινής Αυτοκρατορίας (της Ανατολής) και μόνο αυτοί είχαν δικαιωματικά τον τίτλο αυτό ως διάδοχοι της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Το αποτέλεσμα ήταν να συνυπάρχουν από το 800 μ.Χ και έπειτα δύο αυτοκρατορίες, μία στην ανατολή, με έδρα την Κωνσταντινούπολη και μία στη δύση, με έδρα το Άαχεν, δημιουργώντας βαθιά κρίση ανάμεσα στα δύο κράτη και διαιρώντας την Ευρώπη σε δύο αντιμαχόμενα στρατόπεδα, σε γλωσσικό, πολιτικό, πολιτιστικό και κυρίως θρησκευτικό-δογματικό επίπεδο.
Το έργο του Καρλομάγνου
Ο Κάρολος ο Μέγας, φρόντισε να κάνει σημαντικές μεταρρυθμίσεις στο Φραγκικό Κράτος και να αφήσει ανεκτίμητη κληρονομιά στους απογόνους του. Το σπουδαιότερο ήταν ότι συνένωσε τα διαιρεμένα βασίλεια της Δυτικής Ευρώπης, τη Γαλατία, τη Γερμανία και τη Ιταλία, σε ένα κράτος. Παράλληλα, διαχειρίστηκε με σύνεση και μέσω δύσκολων διαπραγματεύσεων την ήδη τεταμένη κατάσταση με τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και δεν επιθύμησε να την υποτάξει. Τέλος, επί εποχής της δυναστείας των Καρολίδων άνθισαν τα γράμματα και οι τέχνες και η αυτοκρατορία έγινε πολιτιστικό κέντρο όλης της Δυτικής Ευρώπης.
Βιβλιογραφία
Δημητρούκας, Ι., Ιωάννου, Θ., & Μπαρούτας, Κ. (2025). Ιστορία του Μεσαιωνικού και του Νεότερου Κόσμου 565 -1815. Β’ Γενικού Λυκείου Γενικής Παιδείας. ΙΤΥΕ «Διόφαντος»: Αθήνα.
Δημητρούκας, Ι. & Ιωάννου, Θ. (2025). Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία. Β΄ Γυμνασίου. ΙΤΥΕ «Διόφαντος»: Αθήνα.
