Μεγάλος αριθμός ερευνών τις τελευταίες δεκαετίες υποστηρίζει ότι η κοινωνική υποστήριξη σχετίζεται θετικά με την υγεία και τη μακροζωία (Thoits, 2011). Η κοινωνική υποστήριξη καταπολεμά τις ψυχολογικές και σωματικές επιδράσεις που προκαλούνται από διάφορες στρεσογόνες συνθήκες: π.χ. διαζύγιο, οικονομικά ζητήματα, ψυχικές διαταραχές, οικογενειακά προβλήματα, θέματα υγείας.
Η κοινωνική υποστήριξη προέρχεται από διάφορες πηγές: από τους φίλους, τον σύντροφο, την οικογένεια, το ευρύτερο συγγενικό περιβάλλον ή τις ομάδες αυτοβοήθειας. Μπορεί να είναι συναισθηματική, όπου το άτομο λαμβάνει αισθήματα ζεστασιάς και φροντίδας από άλλους ανθρώπους, ή πληροφοριακού τύπου: Εδώ η στήριξη λαμβάνει τη μορφή παροχής πληροφοριών. Τέλος, η υποστήριξη μπορεί να είναι αξιολογικού τύπου. Η τελευταία περιλαμβάνει ανατροφοδότηση για την εκτέλεση μιας πράξης ή μιας συμπεριφοράς. Ας έχουμε στον νου μας πως ακόμη και μια αρνητική αξιολόγηση μπορεί να έχει τον χαρακτήρα κοινωνικής υποστήριξης, αν συμβεί με κατάλληλο τρόπο. Σε κάθε περίπτωση η αξιολόγηση πρέπει να εστιάζει στο έργο που επιτελεί το άτομο, και όχι στο ίδιο το άτομο.
Έρευνες δείχνουν πως τα άτομα που λαμβάνουν κοινωνική υποστήριξη επηρεάζονται λιγότερο από αρνητικά γεγονότα. Για παράδειγμα, σε ένα πείραμα των Sarason & Sarason (1986), οι συμμετέχοντες που γνώριζαν ότι μπορούσαν να απευθυνθούν στον ερευνητή για βοήθεια, σημείωσαν καλύτερες επιδόσεις σε μια δύσκολη νοητική εργασία, συγκριτικά με τους συμμετέχοντες που δεν είχαν αυτήν τη δυνατότητα. Το σημαντικό εδώ είναι ότι οι συμμετέχοντες δεν ζήτησαν ποτέ τη βοήθεια του ερευνητή. Απλώς και μόνο το γεγονός ότι γνώριζαν πως μπορούσαν να το κάνουν φάνηκε να επιδρά θετικά.
Ανάμεσα, λοιπόν, στα πολλά μέτρα που προτείνονται για τη μείωση του άγχους, δεν πρέπει να λησμονούμε τη σημασία της κοινωνικής υποστήριξης. Η συζήτηση με κοντινά μας πρόσωπα, οι από κοινού δραστηριότητες, η εξωτερίκευση των συναισθημάτων και των προβληματισμών μας σε εκείνους που εμπιστευόμαστε, κρίνονται ως ιδιαίτερης σημασίας για την καταπολέμηση του στρες και των αρνητικών συναισθημάτων γενικότερα.
Βιβλιογραφία:
Hewstone, M., & Stroebe, W. (2007). Εισαγωγή στην Κοινωνική Ψυχολογία. Αθήνα, Παπαζήσης.
Thoits, P.A. (2011). Mechanisms Linking Social Ties and Support to Physical and Mental Health. Journal of Health and Social Behavior, 52(2), 145–161.
