Η ζωή
Ο Τζον Φορμπς Νας Τζούνιορ γεννήθηκε στις 13 Ιουνίου 1928 στο Μπλούφιλντ της Δυτικής Βιρτζίνια. Το ταλέντο του παρουσιάστηκε νωρίς στη ζωή του όταν από μικρή ηλικία και ενώ ήταν ακόμη στο σχολείο παρακολούθησε μαθήματα προχωρημένων μαθηματικών σε ένα τοπικό κολέγιο. Ο Τζον φοίτησε χημικός μηχανικός, το 1945-48, στο πανεπιστήμιο του Κάρνεγκι πριν στραφεί στα μαθηματικά. Ο καθηγητής του στο Κάρνεγκι Ρίτσαρντ Ντάφιν τον συνέστησε στο πανεπιστήμιο του Πρίνστον για μεταπτυχιακές σπουδές λέγοντας ότι είναι μια «μαθηματική ιδιοφυΐα». Στο Πρίνστον ο Νας πήρε το διδακτορικό του στην θεωρία παιγνίων. Ένας κλάδος που θα τον συνάρπαζε για μια ζωή. Αυτός ο κλάδος εφαρμόζεται όταν υπάρχει το στοιχείο του ανταγωνισμού, για παράδειγμα στον πόλεμο ή στα οικονομικά. Το 1950 δημοσίευσε την διατριβή του για τα μη συνεργατικά παίγνια. Ο Νας πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της δεκαετίας του 1950 ερευνώντας στο Τεχνικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ), όπου και έγινε μέλος το 1951. Εκεί γνώρισε την μετέπειτα σύζυγό του Αλίσια, φοιτήτρια φυσικής από το Ελ Σαλβαδόρ και παντρεύτηκαν το 1957. Το 1963 έλαβαν διαζύγιο, αν και μετά το 1970, που ήταν η τελευταία φορά που ο Νας βγήκε και πήρε οριστικά εξιτήριο από νοσοκομειακό ίδρυμα, συζούσαν. Το 2001 ξαναπαντρεύτηκαν.
Η σχιζοφρένεια
Στα τέλη της δεκαετίας του 1950, ο Νας άρχισε να πάσχει από κρίσεις ψυχικής ασθένειας, οι οποίες εκδηλώνονταν ως παράνοια. Το 1959, για έναν ολόκληρο χρόνο, εισήχθη στο νοσοκομείο. Ο Νας πάσχιζε με την παρανοϊκή σχιζοφρένεια όλη την επόμενη δεκαετία με επανειλημμένες εισαγωγές σε ψυχιατρεία. Ανάρρωσε σταδιακά και άρχισε να εργάζεται, όποτε μπορούσε, στο Πρίνστον.
Βραβεία και αναγνώριση
Το 1978 ο Νας έλαβε το βραβείο Τζον φον Νόιμαν για τις ισορροπίες Νας στην θεωρία παιγνίων. Η έννοια της ισορροπίας κατά Νας είναι πολύ σπουδαία, ιδιαίτερα στις μέρες μας, και έχει ευρύτατες χρήσεις σε πολλούς τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας, όπως στις οικονομικές επιστήμες, στην Πληροφορική, την Τεχνητή Νοημοσύνη, την πολιτική αλλά και σε φυσικά συστήματα, όπως η Βιολογία. Επίσης, του απονεμήθηκε το βραβείο Νομπέλ στα Οικονομικά, το 1994, από κοινού με τους Τζον Τ. Χάρσανι και Ράινχαρντ Σέλτεν για την συμβολή τους στην θεωρία παιγνίων. Το 2015 μοιράστηκε το βραβείο Άμπελ με τον Λούις Νίρενμπεργκ για τη μελέτη των διαφορικών εξισώσεων.
Το τέλος
Ο Νας και η σύζυγός του Αλίσια σκοτώθηκαν σε αυτοκινητικό δυστύχημα στις 23 Μαΐου 2015, καθώς επέστρεφαν στο σπίτι τους από το αεροδρόμιο, λίγες ώρες μετά τη τελετή βράβευσης του Νας στην Νορβηγία.
Η ταινία
Η ζωή και το έργο του Τζον Νας αποτυπώνονται στην παραγωγή του 2001 «Ένας υπέροχος άνθρωπος» ή «Ένα υπέροχο μυαλό». Η ταινία κέρδισε 4 Όσκαρ.
Πηγές:
1) ΠΟΛ ΠΑΡΣΟΝΣ-ΓΚΕΪΛ ΝΤΙΞΟΝ, ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ, ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε., Αθήνα 2021, Σελ. 158
2) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ, 50 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ που επηρέασαν την ανθρωπότητα, Επιμέλεια: Paul Parsons, Σελ. 146-147
3) Τζων Φορμπς Νας – Βικιπαίδεια (wikipedia.org) (https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A4%CE%B6%CF%89%CE%BD_%CE%A6%CE%BF%CF%81%CE%BC%CF%80%CF%82_%CE%9D%CE%B1%CF%82)
