Τι είναι τα φυτοχημικά;
Τα φυτοχημικά είναι μη θρεπτικά φυτικά χημικά που έχουν προστατευτικές ή προληπτικές ιδιότητες. Είναι μη απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, που σημαίνει ότι δεν απαιτούνται από το ανθρώπινο σώμα για τη διατήρηση της ζωής. Είναι γνωστό ότι τα φυτά παράγουν αυτές τις χημικές ουσίες για να προστατεύσουν τον εαυτό τους, αλλά πρόσφατες έρευνες αποδεικνύουν ότι μπορούν επίσης να προστατεύσουν τον άνθρωπο από ασθένειες.
Υπάρχουν περισσότερα από χίλια γνωστά φυτοχημικά προϊόντα. Μερικά από τα γνωστά φυτοχημικά προϊόντα είναι το λυκοπένιο στις ντομάτες, οι ισοφλαβόνες στη σόγια και τα φλαβονοειδή στα φρούτα.
Πώς λειτουργούν τα φυτοχημικά προϊόντα;
Υπάρχουν πολλά φυτοχημικά και το καθένα λειτουργεί διαφορετικά. Παρακάτω βλέπουμε μερικές πιθανές ενέργειες:
- Αντιοξειδωτικά: Τα περισσότερα φυτοχημικά προϊόντα έχουν αντιοξειδωτική δράση και προστατεύουν τα κύτταρα μας από οξειδωτικές βλάβες. Επίσης, μειώνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης ορισμένων τύπων καρκίνου.
- Ορμονική δράση: Οι ισοφλαβόνες, που απαντώνται στη σόγια, μιμούνται τα ανθρώπινα οιστρογόνα και συμβάλλουν στη μείωση των εμμηνοπαυσιακών συμπτωμάτων και της οστεοπόρωσης.
- Διέγερση ενζύμων: Οι ινδόλες, οι οποίες βρίσκονται στα λάχανα, διεγείρουν τα ένζυμα που καθιστούν τα οιστρογόνα λιγότερο αποτελεσματικά και θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο για καρκίνο του μαστού.
- Παρεμβολή στον αναδιπλασιασμό του DNA: Οι σαπωνίνες που βρίσκονται στα φασόλια επηρεάζουν την αναπαραγωγή του κυτταρικού DNA, εμποδίζοντας έτσι τον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων. Η καψαϊκίνη, που βρίσκεται στις καυτερές πιπεριές, προστατεύει το DNA από καρκινογόνους παράγοντες.
- Αντιβακτηριακή δράση: Η φυτοχημική αλλισίνη από το σκόρδο έχει αντιβακτηριακές ιδιότητες.
- Φυσική δράση: Ορισμένα φυτοχημικά δεσμεύονται φυσικά στα κυτταρικά τοιχώματα, εμποδίζοντας έτσι την είσοδο των παθογόνων ουσιών στο ανθρώπινο κυτταρικό τοίχωμα.Η κατανάλωση βακκίνων (cranberries), τα οποία περιέχουν προανθοκυανιδίνες, θα μειώσει τον κίνδυνο λοιμώξεων του ουροποιητικού συστήματος και θα βελτιώσει την οδοντική υγεία.
Πώς θα ενισχύσουμε την κατανάλωση σε φυτοχημικές ουσίες;
Τα τρόφιμα που περιέχουν φυτοχημικά είναι ήδη μέρος της καθημερινής διατροφής μας. Στην πραγματικότητα, τα περισσότερα τρόφιμα περιέχουν φυτοχημικά εκτός από ορισμένα εκλεπτυσμένα τρόφιμα όπως ζάχαρη ή αλκοόλ.
Σύμφωνα με μελέτες όμως, δεν λαμβάνουμε ικανοποιητική ποσότητα φυτοχημικών από όλες τις ομάδες. Ένας εύκολος τρόπος να το πετύχουμε αυτό είναι ο διαχωρισμός σε κατηγορίες χρωμάτων.
Πιο αναλυτικά:
- Κόκκινο χρώμα. Περιέχει τα φυτοχημικά: λυκοπένιο, ανθοκυανιδίνες, ελλαγικό οξύ, π-υδροξυβενζοϊκό οξύ, καφεουλκινικό οξυ. Τα βρίσκουμε σε: ντομάτες, καρπούζι, κεράσια, ρόδι, παπάγια, κόκκινο λάχανο, κράνμπερις, γκρέιπφρουτ, σκόνη chili.
- Πράσινο χρώμα. Περιέχει τα φυτοχημικά: λουτεϊνη, ζεαξανθίνη, ισοφλαβόνες, ισοθειοκυανικά, κουμεστρόλη. Τα βρίσκουμε σε: φασολάκια πράσινα, πράσινο τσάι, πράσινα φυλλώδη λαχανικά, σόγια, αρακά, όσπρια, μαύρο τσάι, λαχανάκια Βρυξελλών, σπανάκι.
- Πορτοκαλί χρώμα. Περιέχει τα φυτοχημικά: Α-καροτένιο, Β-καροτένιο, εσπερετίνη, Β-κρυπτοξανθίνη, φλαβονόλες, φθαλίδες.Τα βρίσκουμε σε: πορτοκαλί κολοκύθα, ανανά, καλαμπόκι, εσπεριδοειδή, μάνγκο, ροδάκινα, γλυκοπατάτες, καρότα, τζίντζερ.
- Λευκό χρώμα. Περιέχει τα φυτοχημικά: φλαβονόλες, αλλισίνη, κουερσετίνη, σουλφίδες. Τα βρίσκουμε σε: σκόρδο, κρεμμύδι, μαύρο τσάι, κόκκινα μήλα, καρύδα, πράσινο τσάι, γογγύλι.
- Μώβ χρώμα. Περιέχει τα φυτοχημικά: ανθοκυανίνες, ρεσβερατρόλη, υδροξυκινναμικό οξύ.Τα βρίσκουμε σε: κόκκινα σταφύλια, πατζάρια, κράνμπερις, κακάο, μελιτζάνα, κόκκινο κρασί, φυστίκια, δαμάσκηνα, μούρα, φράουλες, μωβ πατάτες (Περού), blueberries.
Αλκαλική διατροφή: φρούτα και λαχανικά
Τα SUPER FOODS που δεν κοστίζουν ! (Μέρος 2ο )
https://www.healthyme.gr/el/phrouta-kai-lakhanika-mia-kalokairine-apolause-gemate-ugeia
