Ο Γιάννης Μανιατάκος ήταν ένας καταξιωμένος καλλιτέχνης, ευρύτατα γνωστός κυρίως για τη ζωγραφική του, η οποία δημιουργούταν κάτω από τη θάλασσα. Με πολυσήμαντη καριέρα στις βυθογραφίες, το έργο του διαρκεί για πενήντα ολόκληρα χρόνια. Οι υποθαλάσσιοι πίνακες απαριθμούνται σε 150 έως σήμερα.
Ο Γιάννης Μανιατάκος γεννήθηκε στο Φλωμοχώρι της Μάνης στις 24 Δεκεμβρίου του 1935 και πέθανε στις 15 Φεβρουαρίου του 2017. Εκτός από ζωγράφος ήταν και γλύπτης και εκπαιδευτικός. Το υποθαλάσσιο έργο ξεκίνησε το 1967 και τελείωσε το 2010. Η θεματική του έργου του ήταν κυρίως τοπία.
Η τελευταία αναδρομική του έκθεση πραγματοποιήθηκε στο Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών, τον Απρίλιο του 2016.
Βαθύτατα φιλοσοφημένος και συνειδητοποιημένος καλλιτέχνης αφιέρωνε ατέλειωτες ώρες στη ζωγραφική του κάτω από τη θάλασσα. Υποστήριζε ότι η Τέχνη φτάνει ως το επέκεινα, καθώς είναι η ανάγκη του ανθρώπου. Έχει όμως τα χαρακτηριστικά ενός πολύπλοκου κόσμου, ο οποίος ξεκινά από το σύμπαν και καταλήγει στα μικρόβια. Μέρος αυτού του κόσμου είναι και ο άνθρωπος. Η τέχνη λοιπόν βοηθά τον άνθρωπο να επικοινωνεί με τον ορατό προσωρινό κόσμο και τον αόρατο αιώνιο. Είναι ένα μέσο γεφύρωσης του Θεού (ο οποίος ανήκει στα αιώνια) με τον άνθρωπο.
Μέρος αυτού του πολύπλοκου κόσμου λοιπόν και η θάλασσα, που ήταν και το κυριότερο εργαστήριό του. Οι βοηθοί της δουλειάς του για 43 χρόνια του στάθηκαν τα δυο καΐκια: ο Θεόδωρος και ο Κυναίγειρος.
Τα τοπία που ζωγράφισε ο καλλιτέχνης ονομάστηκαν υποθαλάσσια. Και πιθανώς αντικατοπτρίζουν την ταύτιση του δημιουργού με το έργο και την θεματική του. Τα έργα του δηλαδή ήταν αυθεντικά ως προς το θέμα τους, όχι μόνο γιατί ο τίτλος ταυτιζόταν με το περιεχόμενο. Αλλά επειδή ο τόπος και ο χρόνος της δημιουργίας του πίνακα ταυτίζονταν. Θεώρησε λοιπόν ο καλλιτέχνης πως για να αποδοθούν τα υποθαλάσσια τοπία έπρεπε να κατεβεί στον βυθό της θάλασσας. Δεν χρησιμοποίησε όπως εξηγεί σε μια συνέντευξη, τις φωτογραφικές μηχανές για διευκόλυνση. Αντιθέτως το τοπίο που απεικονίζεται σε κάθε έναν πίνακα είναι αυθεντικά περασμένα σύμφωνα με την άμεση όραση του καλλιτέχνη.
Μια άλλη σημαντική έκθεση του επικείμενου ζωγράφου είχε πραγματοποιηθεί το 2013 στην Τήνο- στο Πνευματικό Κέντρο Πανόρμου <<ΓΙΑΝΝΗΣ ΧΑΛΕΠΑΣ>>. Η καταξίωση του καλλιτέχνη φάνηκε και στον χαιρετισμό του Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου, ο οποίος ανέφερε μεταξύ άλλων πως ο Γιάννης Μανιατάκος ήταν ένας σπουδαίος δάσκαλος, ο οποίος δίδαξε στους μαθητές του την απλότητα. Αναφέρει επίσης ότι πρόσφερε την πρόοδο σε πολλά παιδιά με τα έργα του δίνοντας έτσι την συνέχεια της προόδου και στα δικά τους παιδιά.
Πράγματι, το έργο του καλλιτέχνη άγγιξε το επέκεινα στην Τήνο. Σε ένα νησί που τον αγκάλιασε, τον θαύμασε και τον στήριξε. Το έργο του θεωρήθηκε ο <<θησαυρός>> της ψυχής του. Και η επιλογή της θεματικής του, η θάλασσα και τα τοπία του βυθού της, αποκάλυψε την αγάπη του για την τέχνη και φάνηκε ότι αυτή η αγάπη θα είναι αστείρευτη και ανεξάντλητη σε δύναμη, όπως η θάλασσα. Αναζητούσε όμως και την ομορφιά της Τέχνης, η οποία ήταν τεράστια στους βυθούς του Ιονίου και Αιγαίου πελάγους. Με ταξίδια λοιπόν σε όλη την Ελλάδα, κατέκτησε την τέχνη και τη ζωγραφική της. Η αγάπη του όμως γι’ αυτήν φαίνεται και στο γεγονός ότι βοηθά την ψυχή του ανθρώπου καθώς την παρομοιάζει με τροφή, την οποία χρειάζεται ο άνθρωπος καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του.
Πάντως η Τήνος ήταν η δεύτερη πατρίδα του καλλιτέχνη θεωρώντας την ως κάτι ιερό, γιατί αποτέλεσε <<το πρώτο και μεγαλύτερο λίκνο της νεότερης Ελλάδας στην Τέχνη>>. Παρόλα αυτά ο ίδιος επιθυμούσε να πραγματοποιηθεί η κηδεία του στον τόπο καταγωγής του, το Φλωμοχώρι Μάνης.
Τέλος προσπαθώντας να αντλήσουμε στοιχεία από την καλλιτεχνική αξία του Γιάννη Μανιατάκου, συνειδητοποιούμε ότι ήταν πρωτοπόρος, βαθυστόχαστος καθώς και ένας συμβιβαστικός άνθρωπος με τη φύση αλλά και την λειτουργικότητα της φύσης, ενόσω αυτή ήταν πηγή έμπνευσης και ομορφιάς.
Πηγή
Παπουτσή, Μαρία. (2017). Πέθανε ο ζωγράφος του βυθού Γιάννης Μανιατάκος. Ανακτήθηκε από https://www.tovima.gr/2017/02/17/culture/pethane-o-zwgrafos-toy-bythoy-giannis-maniatakos/. (τελευταία πρόσβαση 25/8/2024)
