Ως αλκυονίδες μέρες, εννοούμε τις μέρες εκείνες του χειμώνα κατά τη διάρκεια των οποίων επικρατεί έντονη ηλιοφάνεια, χωρίς σύννεφα και ανέμους, με υψηλή μάλιστα θερμοκρασία για την εποχή. Το όνομά τους σχετίζεται με ένα μύθο της αρχαιότητας, εκείνον της Αλκυόνης.
Ο μύθος της Αλκυόνης
Η Αλκυόνη, κόρη του Αίολου και της Αιγιάλης, παντρεύτηκε τον Κήυκα, γιο του Εωσφόρου. Ο έρωτάς τους ήταν τόσο δυνατός που κατέληξαν να συγκρίνουν τους εαυτούς τους με το Δία και την Ήρα. Δε δίσταζαν, μάλιστα, να αποκαλούνται με τα ονόματα εκείνων, παρά με τα δικά τους. Το γεγονός αυτό αποτέλεσε ύβρη απέναντι στο θεϊκό ζευγάρι και οδήγησε στην τιμωρία τους. Έτσι, μεταμόρφωσαν την Αλκυόνη στο ομώνυμο ψαροφάγο θαλασσοπούλι και τον Κήυκα σε πουλί που ορμάει στη θάλασσα για να εντοπίσει τη λεία του, ίσως σε γλάρο.
Η καημένη Αλκυόνη συνήθιζε να φτιάχνει τη φωλιά της κοντά στην ακτή, τα κύματα, όμως, την παρέσυραν συνέχεια και την κατέστρεφαν. Ο Δίας, λοιπόν, που παρακολουθούσε το δράμα της, αποφάσισε να την βοηθήσει. Διέταξε τότε τους ανέμους να πάψουν να φυσούν για 14 ημέρες, επτά πριν το χειμερινό ηλιοστάσιο και επτά μετά. Σε εκείνο το διάστημα, η Αλκυόνη επώαζε τα αυγά της. Οι μέρες εκείνες ονομάστηκαν προς τιμήν της Αλκυονίδες μέρες.
Παραλλαγή του μύθου από τον Οβίδιο
Ο Οβίδιος παραλλάσσει την ιστορία παρουσιάζοντας την μεταμόρφωση ως αποτέλεσμα του οίκτου των θεών και όχι της οργής τους. Αναφέρει, λοιπόν, πως ο Κήυκας αποφάσισε να ταξιδέψει στην Κλάρο ώστε να ζητήσει χρησμό από το μαντείο του Απόλλωνα. Η Αλκυόνη τον παρακάλεσε να μην ταξιδέψει καθώς οι άνεμοι ήταν τόσο δυνατοί που μπορούσε να κινδυνεύσει. Η προειδοποίησή της αυτή δεν εμπόδισε τον Κήυκα, ο οποίος επιβιβάστηκε στο πλοίο, αγνοώντας τους ανέμους που είχαν ήδη ξεσπάσει.
Η θαλασσοταραχή που ακολούθησε στο Αιγαίο κατέστρεψε το πλοίο του και ο άντρας πνίγηκε. Το σώμα του ξεβράστηκε στην ακτή, όπου το βρήκε η Αλκυόνη. Ο θρήνος της, τότε, προκάλεσε τη συμπόνια των θεών που μεταμόρφωσαν και τους δύο σε πουλιά.
Οι αλκυονίδες μέρες ως μήνυμα αισιοδοξίας
Η Αλκυόνη, ανίκανη να κρατήσει τα αυγά της στη φωλιά εξαιτίας των κυμάτων, πέφτει σε μελαγχολία. Η μελαγχολία της αυτή θυμίζει εκείνη που αισθάνονται ορισμένα άτομα τους χειμερινούς μήνες. Πιθανόν να ευθύνεται η συννεφιά, σε συνδυασμό με τις έντονες βροχοπτώσεις και τις χαμηλές θερμοκρασίες.
Η λύτρωσή της, ωστόσο, από τους θεούς και η ευκαιρία που της δόθηκε ώστε να καταφέρει να επωάσει τα αυγά της, αποτελεί το πιο αισιόδοξο μήνυμα αυτού του μύθου. Την ίδια αισιοδοξία, λοιπόν, φέρουν και οι αλκυονίδες μέρες στην εποχή μας, αφού θυμίζουν την άνοιξη στην καρδιά του χειμώνα.
Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν για αυτό το άρθρο:
Μήττα Δ. Μορφές και θέματα της Αρχαίας Ελληνικής Μυθολογίας. Αλκυών – Αλκυονίδες. Ανακτήθηκε από https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/mythology/lexicon/metamorfoseis/page_025.html (τελευταία πρόσβαση 8/2/21)
Τι είναι οι αλκυονίδες μέρες. (2019). Ανακτήθηκε από https://www.meteology.gr/ti-einai-oi-alkyonides-meres/ (τελευταία πρόσβαση 8/2/21)
