Τι λένε οι αριθμοί;
Το ανθρώπινο είδος, μόνο το έτος το 2016, παρήγαγε 242 εκατομμύρια τόνους πλαστικών αποβλήτων. Από τότε ως σήμερα ο αριθμός αυξήθηκε και θα συνεχίσει να αυξάνεται (έως και κατά 70%) τα επόμενα 30 χρόνια. Τα πλαστικά είναι ένα εμπόρευμα που πωλείται κανονικά. Αποτελεί δηλαδή αντικείμενο εμπορίου, σε μια παγκόσμια βιομηχανία που αποφέρει 200 δισεκατομμύρια δολάρια κάθε χρόνο μόνο στις Η.Π.Α. Τι γίνεται λοιπόν σε αυτή την περίπτωση; Εξαγωγή σκουπιδιών!
Η εξαγωγή των πλαστικών αποβλήτων είναι η μέθοδος που ακολουθούν οι πλούσιες χώρες για να τα “ξεφορτωθούν”. Πουλάνε τα απορρίμματα τους σε εταιρείες, οι οποίες στην συνέχεια τα αποστέλλουν σε χώρες όπου το κόστος ανακύκλωσης είναι φθηνότερο. Με αυτόν τον τρόπο καταφέρνουν να αποφύγουν να εναποθέσουν τα απορρίμματα ή τα υποψήφια ανακυκλώσιμα υλικά στα εδάφη τους.
Δυστυχώς, τα περισσότερα από αυτά τα απόβλητα αποστέλλονται σε χώρες στις οποίες λείπει η υλικοτεχνική υποδομή και η τεχνογνωσία για να τα διαχειριστούν. Όταν οι ανεπτυγμένες οικονομίες λοιπόν εξάγουν τα πλαστικά τους απορρίμματα σε χώρες με ασθενέστερη ικανότητα ανακύκλωσης, τα πλαστικά αυτά απορρίπτονται συχνά σε χωματερές, καταστρέφοντας τελικά τη γη και τη θάλασσα.
Η στάση των χωρών
Το 2018 η Κίνα αποφάσισε να σταματήσει την εισαγωγή παράνομων φορτίων από σκουπίδια. Η Μαλαισία επίσης, να επιστρέψει απορρίμματα που είχαν εισαχθεί σ’ αυτή, πίσω στις χώρες από τις οποίες προήλθαν. Τον περασμένο χρόνο, η Υπουργός Περιβάλλοντος της χώρας ανέφερε ότι 3.737 τόνοι σκουπιδιών θα επιστρέφονταν σε 13 χώρες. Οι προορισμοί και οι ποσότητες ήταν: 43 κοντέινερ στη Γαλλία, 42 στο Ηνωμένο Βασίλειο, 17 στις Η.Π.Α και 11 στον Καναδά. Η κυβέρνηση προσπάθησε έτσι να εξασφαλίσει ότι «η Μαλαισία δεν θα γίνει ο σκουπιδοτενεκές του πλανήτη». Παράλληλα πρόσθεσε ότι οι χώρες αυτές θα αναλάβουν και το κόστος μεταφοράς των πλαστικών απορριμμάτων.
Η συναίνεση του Καναδά
Ο Καναδάς είχε δηλώσει ότι τα απορρίμματα, τα οποία είχαν εξαχθεί στις Φιλιππίνες μεταξύ του 2013 και του 2014, εστάλησαν στη χώρα αυτή βάσει εμπορικής συναλλαγής που έγινε χωρίς την συγκατάθεση της κυβέρνησης. Συμφώνησε, ωστόσο, να πάρει πίσω τα απορρίμματα. Ο τότε πρόεδρος των Φιλιππίνων Ντουτέρτε παρόλα αυτά, έχασε την υπομονή του ενόσω γίνονταν οι ρυθμίσεις και έδωσε εντολή για να φύγουν 69 κοντέινερ με απορρίμματα πίσω στον Καναδά. Προειδοποίησε μάλιστα ότι κι αν αρνηθεί ακόμα το κράτος να τα δεχθεί, θα τα αφήσει εντός των χωρικών του υδάτων.
Επιστροφή σκουπιδιών και στην Ισπανία
Η Μαλαισία έχει ήδη γυρίσει πίσω πέντε κοντέινερ με μολυσμένα πλαστικά απορρίμματα στην Ισπανία. Τα πλαστικά που δεν είναι κατάλληλα για ανακύκλωση αποτεφρώνονται. Με την καύση τους, φυσικά απελευθερώνονται τοξικά αέρια στην ατμόσφαιρα. Σε διαφορετική περίπτωση, καταλήγουν σε χωματερές, μολύνοντας το έδαφος και τους υδάτινους πόρους, απειλώντας την βιοποικιλότητα και τα οικοσυστήματα που την συναποτελούν.
Σύμβαση της Βασιλείας
Τον περασμένο χρόνο περίπου 180 χώρες συμφώνησαν να τροποποιήσουν τη Σύμβαση της Βασιλείας, έτσι ώστε να βελτιωθούν οι σχετικές ρυθμίσεις και να υπάρξει μεγαλύτερη διαφάνεια παγκοσμίως όσον αφορά στο εμπόριο πλαστικών απορριμμάτων. Οι Η.Π.Α, ο πρώτος εξαγωγέας πλαστικών απορριμμάτων παγκοσμίως, δεν έχει επικυρώσει τη συνθήκη αυτή, η οποία συνήφθη πριν από 30 χρόνια. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη της, η Greenpeace ανέφερε ότι κατά τους πρώτους μήνες του 2018 οι εξαγωγές πλαστικών στη Μαλαισία από τις ΗΠΑ διπλασιάστηκαν σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Ιαπωνία, Γερμανία και Ηνωμένες Πολιτείες, αναδεικνύονται οι μεγαλύτεροι εξαγωγείς πλαστικών απορριμμάτων για το 2018. Σύμφωνα με στοιχεία από την πλατφόρμα UN Comtrade, η Ιαπωνία έκανε εξαγωγή 926.000 τόνους ή 18.500 δοχεία μεταφοράς, οι Η.Π.Α έκαναν εξαγωγή 811.000 τόνους ή 16.200 δοχεία, ενώ η Γερμανία 701.000 τόνους ή 14.000 εμπορευματοκιβώτια.
Πηγές:
flash.gr, Πλαστικά απορρίμματα: Έρχονται οι πλούσιοι και μας αφήνουν τα σκουπίδια τους
doctv.gr, Το παγκόσμιο εμπόριο αποβλήτων βγαίνει στο φως
