Οι νοητικές λειτουργίες του ατόμου και ο ρόλος του σχολείου είναι ως ένα μεγάλο βαθμό αλληλένδετα. Όπως είναι αποδεδειγμένο κάθε στάδιο ανάπτυξης του ατόμου ολοκληρώνεται μέσα στο ευρύτερο κοινωνικό και πολιτισμικό περιβάλλον του. Το οικογενειακό περιβάλλον, τα Μέσα μαζικής ενημέρωσης, ο κοινωνικός περίγυρος, το σχολείο, επηρεάζουν τη γνωστική ανάπτυξη του ατόμου.
Ιδιαίτερα, μετά την ηλικία των 6 ετών το σχολείο ως θεσμός διαδραματίζει το πιο καθοριστικό ρόλο στις νοητικές λειτουργίες του ατόμου. Λειτουργίες οι οποίες αναπτύσσονται σταδιακά και συγκροτούν την πνευματική ολοκλήρωση του ατόμου. Λειτουργίες οι οποίες καθίστανται απαραίτητες ώστε το άτομο να πορευτεί στην ενήλικη ζωή του.
Οι νοητικές λειτουργίες του ατόμου και η σημασία τους
Όταν ένα παιδί εντάσσεται στο σχολικό περιβάλλον εξοικειώνεται με τις λειτουργίες του θεσμού αυτού. Σταδιακά ενισχύει τις πρώτες δεξιότητες που σχετίζονται με τη γνωστική ανάπτυξη της ηλικίας που βρίσκεται το άτομο. Τέτοιες δεξιότητες αρχικά είναι η μνήμη και η μεταγνώση.
Η μνήμη ενισχύεται περισσότερο από άλλες λειτουργίες μέσα από τη σχολική φοίτηση. Βέβαια σύμφωνα με άλλες απόψεις δεν μπορεί να διασφαλισθεί ότι το σχολείο είναι ο παράγοντας εκείνος που προκαλεί την ύπαρξή της μνήμης. Βοηθά όμως τα παιδιά να αναπτύξουν εξειδικευμένες στρατηγικές απομνημόνευσης και σταδιακά να κατακτήσουν τη γνώση.
Η μεταγνώση είναι ένας τρόπος πρόληψης, παρακολούθησης, ελέγχου και αποτίμησης της γνωστικής λειτουργίας. Ο όρος μεταγνώση χρησιμοποιείται για να περιγραφεί η συλλογή πληροφοριών σε σχέση με το τι αισθάνεται και συνειδητοποιεί το άτομο σε μια χρονική στιγμή. Αφορά το σχεδιασμό, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των γνώσεων. Το σχολείο είναι αυτό που θα καθοδηγήσει το μαθητή για το τι πρέπει να μάθει και με ποια στρατηγική. Θα διδάξει στους μαθητές τις μεταγνωστικές στρατηγικές. Στρατηγικές οι οποίες αναφέρονται στο πώς μαθαίνω, πώς θυμάμαι, πώς οργανώνω, πώς ελέγχω, πώς σκέφτομαι. Μια διαδικασία η οποία θα βοηθήσει το μαθητή να φτάνει στη γνώση.
Και στις δυο βέβαια περιπτώσεις τόσο στη γνώση όσο και στη μεταγνώση, το σχολείο βελτιώνει μια ήδη εγκατεστημένη γνωστική δυνατότητα, του ατόμου και τη διευρύνει.
Συμπέρασμα
Τα πρώτα χρόνια της σχολικής διαδικασίας από από 6 μέχρι 12 ετών είναι καθοριστικά για τις γνωστικές λειτουργίες. Η εκπαιδευτική διαδικασία που παρέχεται στο σχολείο, ενισχύει τις ικανότητες αυτές με διαφορετικό τρόπο κάθε φορά, παρόλο που δεν αποτελεί γενεσιουργό τους αιτία και συμβάλλει καταλυτικά στην ενδυνάμωσή τους.
Μέσα από το ρόλο που διαδραματίζει η εκπαίδευση το άτομο σταδιακά μορφώνεται και αποκτά καίρια εφόδια για την μελλοντική του ολοκλήρωση και κοινωνικοποίηση. Άλλωστε το σχολείο είναι ένας εκπαιδευτικός θεσμός με συγκεκριμένη παιδαγωγική και κοινωνική αποστολή, η οποία πραγματώνεται και προετοιμάζει το άτομο ώστε να ενταχθεί μελλοντικά ομαλά στο ευρύτερο κοινωνικό σύνολο.
Πηγή που χρησιμοποιήθηκε σε αυτό το άρθρο:
https://ir.lib.uth.gr/xmlui/handle/11615/13172
