Αναβλητικότητα: αίτια και αντιμετώπιση
Η αναβλητικότητα δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο. Πολλοί από εμάς έχουν την τάση να μεταθέτουν για αργότερα μία υποχρέωση ή ένα προγραμματισμένο ραντεβού. Τα αίτια πίσω από αυτή την τάση είναι πολλά. Για παράδειγμα κάποιος αναβάλλει να φέρει εις πέρας εργασίες που του προκαλούν άγχος. Έτσι στήνει αυτόματα ένα μηχανισμό άμυνας απέναντι σε στρεσογόνες καταστάσεις.
Όσοι έχουν ασχοληθεί με το θέμα, υποστηρίζουν ότι οι αναβλητικοί εν γνώσει τους καθυστερούν να πάρουν μια απόφαση. Ουσιαστικά όμως γνωρίζουν ότι η καθυστέρηση αυτή μόνο σε καλό δεν πρόκειται να βγει. Γνωρίζουν επίσης ότι οι αναβολές αυτές θα οδηγήσουν πιθανώς σε αισθήματα ενοχής και μειωμένη παραγωγικότητα. Οι αναβολείς φοβούνται, ωστόσο, μήπως χαρακτηριστούν ως τεμπέληδες ή ότι τους λείπει η δύναμη της θέλησης. Συνήθως δεν είναι άτομα που θα πάρουν πρωτοβουλίες αμέσως. Δε δρουν παρορμητικά. Ίσως εδώ εντοπίζουμε και ένα ακόμη αίτιο για το τι τους κάνει αναβλητικούς. Τείνουν να είναι υπεραναλυτικοί. Όμως, υπάρχουν και οι αναβλητικοί που δεν ξέρουν πώς να ταξινομήσουν τα πολλά τους καθήκοντα.
Καθορισμός προτεραιοτήτων και αναβλητικότητα:
Οι φίλοι μας οι αναποφάσιστοι θα πρέπει να αποφασίσουν ποιες δουλειές τους θα πρέπει να γίνουν τη δεδομένη ημέρα. Βάζοντάς τες σε σειρά προτεραιότητας, θα νιώσουν ότι αυτοί έχουν το πάνω χέρι. Έτσι, θα ξέρουν ότι αν χρειαστεί να διαγράψουν κάτι από τη λίστα τους γιατί δεν προλαβαίνουν, θα είναι αυτό με τη χαμηλότερη θέση προτεραιότητας.
Αναπτύξτε τη συνήθεια να αναπτύσσετε καλές συνήθειες ενάντια στην αναβλητικότητα:
Οι καλές και προγραμματισμένες συνήθειες είναι αυτές που θα μας βοηθήσουν να μη βγούμε από το πρόγραμμά μας. Μία από αυτές απαιτεί σωστή διαχείριση του χρόνου μας. Για να διαχειριζόμαστε σωστά το χρόνο όμως χρειάζεται ένα σύστημα και μια αυτοπειθαρχία για το τηρούμε απαρέγκλιτα. Μπορεί να φαντάζει ουτοπικό ότι θα πειθαρχούμε σε ένα πρόγραμμα καθημερινά και με συνέπεια. Για να αναπτύξουμε αυτή τη συνήθεια χρειάζεται χρόνος και υπομονή. Ο προγραμματισμός της μέρας πολλές φορές δεν είναι ευχάριστος. Όμως αρκεί να τον υλοποιήσουμε μία μέρα και μετά να κοιτάξουμε προς τα πίσω να δούμε τι έχουμε κατορθώσει. Μακροπρόθεσμα το κέρδος θα είναι τεράστιο.
Μάθετε να λέτε «όχι»:
Όπως είναι αναμενόμενο, έχουμε μάθει να λέμε «ναι» στις καθημερινές μικρές προκλήσεις. Πρέπει να πούμε και ορισμένα «όχι», ιεραρχώντας έτσι τις προτεραιότητές μας. Συνήθως δε λέμε «όχι» σε μια ευκαιρία από φόβο μήπως δε μας ξαναπαρουσιαστεί. Η ευκαιρία π.χ. για διασκέδαση σίγουρα θα κάνει και πάλι την εμφάνισή της. Αυτό που προέχει είναι να μην πούμε «ναι» στην εφήμερη διασκέδαση εις βάρος των καρπών της δουλειάς μας μακροπρόθεσμα. Αυτοί οι καρποί θα είναι η μόνιμη ανταμοιβή μας που πάψαμε να είμαστε αναβλητικοί. Γι’ αυτό πείτε όχι στους περισπασμούς.
Διαρκής μάθηση και αναβλητικότητα:
Μία από τις τεχνικές για εξοικονόμηση χρόνου είναι να μαθαίνετε νέα πράγματα. Όταν κανείς είναι γνώστης του αντικειμένου που έχει να διεκπεραιώσει, τότε νιώθει περισσότερη διάθεση να το φέρει εις πέρας. Έτσι, γνωρίζοντας καλύτερα τη δουλειά είναι πολύ πιθανότερο να υπερνικήσει τη διστακτικότητα και να ολοκληρώσει άρτια την εργασία.
Αυτοί είναι μόνο μερικοί από τους τρόπους διαχείρισης της αναβλητικότητας. Η συνήθεια είναι αυτή που θα αποφέρει καρπούς. Εξάλλου «έξις δευτέρα φύσις».
Πηγές:
- Brian Tracy, Eat that Frog: 21 great Ways to Stop Procrastinating and get more done in less Time, Berett- Koehler Publishers, 2007
- Jim Muncy, Η ώρα της επιτυχίας, Βασικές αρχές διαχείρισης του χρόνου, εκδόσεις Διόπτρα, 2014
