Η εργοθεραπεία εντάσσεται ως ειδικότητα στις επιστήμες υγείας. Ξεκίνησε στις αρχές περίπου του περασμένου αιώνα και σιγά σιγά καθιερώθηκε ως σημαντικό κομμάτι και στην παιδιατρική κοινότητα.
Η συμβολή της στην ανάπτυξη διαφαίνεται από το πρώτο συνθετικό της λέξης: «έργο». Η εργοθεραπεία είναι στην ουσία η ειδικότητα που βοηθάει τον άνθρωπο από την αρχή της ζωής του εώς και την τρίτη ηλικία να αναπτύξει τις κατάλληλες δεξιότητες και ικανότητες ώστε να μπορεί να συμμετάσχει στις καθημερινές δραστηριότητες και να παράξει έργο.
Η εργοθεραπευτική παρέμβαση στα παιδιά (παιδιατρική εργοθεραπεία) ασχολείται κυρίως με διαταραχές που παρεμποδίζουν την φυσιολογική ανάπτυξη των παιδιών. Από την αρχή της ζωής του, το βρέφος έρχεται σε επαφή με αμέτρητα ερεθίσματα. Ζει και μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον γεμάτο και θέλει να το εξερευνήσει στο έπακρο. Ο άνθρωπος εκ φύσεως έχει την ανάγκη της εξερεύνησης, την τάση να αναπτύσσει δεξιότητες, να γίνεται συνεχώς καλύτερος. Η εργοθεραπεία στοχεύει σε αυτήν ακριβώς την κατάκτηση μέσω δραστηριοτήτων που ωθούν το παιδί να μάθει, να εξερευνήσει, να κατανοήσει. Και μέσω αυτών των κατακτήσεων να μπορέσει το ίδιο να αυξήσει την προσαρμοστικότητά του στις απαιτήσεις του περιβάλλοντός του. Κύριο μέσο θεραπείας είναι το παιχνίδι, το οποίο είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο, και αποτελεί, ούτως ή άλλως, την καλύτερη μέθοδο επικοινωνίας με το παιδί και παράλληλα, το βασικότερο «έργο» της παιδικής ηλικίας.
Ο εργοθεραπευτής μέσω των εργαλείων που χρησιμοποιεί έχει ως στόχο την παρέμβαση στους τομείς της αυτοεξυπηρέτησης, της παραγωγικότητας και του ελεύθερου χρόνου. Πιο συγκεκριμένα, η εργοθεραπευτική παρέμβαση στοχεύει:
- στον Γνωστικό-Αντιληπτικό Τομέα, συμβάλλοντας στην αύξηση συγκέντρωσης, στην αύξηση κατανόησης, με το παιδί να αποκτά χωροχρονικό προσανατολισμό, καλύτερη αίσθηση προσανατολισμού και διαχείρισης χρόνου, εκπαιδευόμενο σε δεξιότητες όπως η κατηγοριοποίηση, η επίλυση προβλημάτων,η ακουστική και οπτική μνήμη, κλπ.
- Στην αδρή κινητικότητα, αποκτώντας καλύτερη στάση σώματος, ισορροπίας αλλά και σωματικού ελέγχου, και τη λεπτή κινητικότητα, με το παιδί να χρησιμοποιεί ψαλίδι, πλαστελίνη κλπ ώστε να μπορεί να κάνει καλύτερη χρήση του μολυβιού και να χειρίζεται καλά μικροαντικείμενα.
- Στον τομέα αυτοεξυπηρέτησης, ώστε να είναι ικανό να ανταπεξέλθει μόνο του στις καθημερινές δεξιότητες.
- Στον τομέα των κοινωνικών δεξιοτήτων, με το παιδί να αναπτύσσει αποτελεσματική βλεμματική επαφή, να μαθαίνει να προσαρμόζεται στις καθημερινές προκλήσεις, να ακολουθεί κανόνες και ομαδικές ασχολίες, κλπ.
- Στον αισθητηριακό τομέα, ώστε τα παιδιά να αποκτούν αισθητηριακή ολοκλήρωση, να μπορούν να αντιληφθούν, να αποτυπώσουν και να αντιδράσουν στα ερεθίσματα που δέχονται στο περιβάλλον τους, κιναισθησία, σωματογνωσία, κλπ.
- Στην ανάπτυξη λεκτικής και μη λεκτικής επικοινωνίας.
- Στην εξοικείωση με όλα τα είδη παιχνιδιού, αλλά και την μάθηση μέσω αυτών.
Σε ποια παιδιά απευθείνται η εργοθεραπεία:
- Σε παιδιά με διάγνωση στο φάσμα του Αυτισμού,
- Σε παιδιά με ΔΕΠΥ ή μαθησιακές δυσκολίες,
- Σε παιδιά με προβλήματα αισθητηριακής ολοκλήρωσης,
- Σε παιδιά που αντιμετωπίζουν διάφορα καθημερινά προβλήματα όπως η δυσφαγία, διαταραχές ύπνου και συμπεριφοράς, αυτοφροντίδας και αυτοεξυπηρέτησης, ισορροπίας, κ.α.,
- Σε παιδιά με δυσπροσάρμοστη συμπεριφορά, προβλήματα κοινωνικοποίησης, ακολουθίας κανόνων, κ.α.,
- Σε παιδιά με παθήσεις, όπως η νοητική υστέρηση, το σύνδρομο Down, εγκεφαλική παράλυση, κ.α.
Η εργοθεραπεία μέσω των δράσεων της ενισχύει την αυτοπεποίθηση του παιδιού και το ωθεί να λειτουργεί ανεξάρτητο, συμβάλλοντας έτσι σε μια θετική και ολοκληρωμένη πρόσληψη εαυτού, σε μια θετική αυτοεικόνα.
Πλέον, στα περισσότερα αξιόλογα κέντρα ο γονέας μπορεί να βρει διεπιστημονικές ομάδες, όπου παρέχεται αξιολόγηση από ομάδα ειδικών για την γενικότερη εικόνα κάθε παιδιού, ώστε να προταθεί και ο καταλληλότερος τρόπος παρέμβασης και προσέγγισης.
