Ο ιππόκαμπος ή ‘αλογάκι της θάλασσας’ είναι ένα πανέμορφο και ιδιαίτερο ζώο καθώς αποτελεί το μοναδικό αρσενικό που κυοφορεί και γεννάει τα μωρά του. Μια πρόσφατη έρευνα ωστόσο, απέδειξε ότι η διαδικασία της κύησης είναι πιθανόν τόσο πολύπλοκη όσο και στα θηλυκά αφού ο πατέρας είναι αυτός που μεταφέρει όλα τα απαραίτητα θρεπτικά για την ανάπτυξη των εμβρύων.
Ο ιππόκαμπος και η αναπαραγωγική διαδικασία
Ο ιππόκαμπος ανήκει στο γένος των ιχθύων και συγκεκριμένα στην οικογένεια των συγναθιδών. Το ιδιαίτερο και ξεχωριστό χαρακτηριστικό αυτών των ζώων είναι ότι το αρσενικό κυοφορεί το έμβρυο. Συγκεκριμένα, κατά τη διαδικασία της σύζευξης το θηλυκό μεταφέρει με έναν σωληνίσκο περίπου 200-300 αυγά στον επωαστικό θύλακα του αρσενικού. Με αυτό τον τρόπο ξεκινάει η διαδικασία της κύησης για το αρσενικό καθώς μέσα στον επωαστικό θύλακα τα γονιμοποιημένα αυγά εξελίσσονται σε έμβρυα. Τελικά, έπειτα από δύο με τέσσερις εβδομάδες, το αρσενικό συστρέφεται και αποβάλλει τα νεογνά, τα μικρά δηλαδή ιπποκαμπάκια.
Η παροχή θρεπτικών συστατικών στο έμβρυο
Κατά τη διάρκεια της κύησης το έμβρυο απαιτεί θρεπτικά στοιχεία για τη διατροφή και την ανάπτυξή του. Προκειμένου να προσλάβει αυτά τα θρεπτικά, διακρίνονται δύο τρόποι: η λεκιθοτροφία (lecitotrophy) και η μητροτροφία (matrotrophy). Στη λεκιθοτροφία, το έμβρυο βασίζεται αποκλειστικά στη λέκιθο, μια ουσία η οποία συναντάται στο αυγό και αποτελείται από λευκώματα και λίπη. Στη μητροτροφία, εκτός από τη λέκιθο, η ίδια η μητέρα μεταφέρει θρεπτικά συστατικά στο αναπτυσσόμενο έμβρυο.
Νέα έρευνα ρίχνει φως σχετικά με την παροχή θρεπτικών στον ιππόκαμπο
Στην περίπτωση του ιππόκαμπου ωστόσο, δεν ήταν πλήρως ξεκάθαρο πώς το έμβρυο προσλαμβάνει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά εφόσον το αρσενικό αναλαμβάνει την κυοφορία. Πρόσφατα λοιπόν, ερευνητές από ένα πανεπιστήμιο της Αυστραλίας απέδειξαν ότι ο πατέρας ιππόκαμπος μεταφέρει θρεπτικά συστατικά στα έμβρυα, μεταξύ των οποίων και λίπη που χρησιμοποιούνται για την αύξηση και την ανάπτυξη τους.
Συγκεκριμένα, οι ερευνητές σύγκριναν τη μάζα πρόσφατα γονιμοποιημένων αυγών ιππόκαμπου με τη μάζα πλήρως ανεπτυγμένων εμβρύων και επιπλέον μελέτησαν το περιεχόμενό τους σε λίπος. Παρατηρήθηκε τελικά η περιεκτικότητα σε λίπη δεν μειώνεται κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης του εμβρύου. Καθώς τα λίπη αποτελούν την κύρια πηγή ενέργειας, φαίνεται ότι τα αποθέματα των λιπιδίων που χρησιμοποιούνται από το μεταβολισμό των εμβρύων αντικαθίστανται από αυτά που μεταφέρονται από τον πατέρα ιππόκαμπο στα μικρά του. Αυτή αποτελεί την πρώτη καταγεγραμμένη περίπτωση πατροτροφίας. Η πατροτροφία είναι η μεταφορά θρεπτικών από τον πατέρα στο αναπτυσσόμενο έμβρυο κατά τη διάρκεια της κύησης.
Μετά από αυτή την ανακάλυψη ωστόσο, νέα ερωτήματα προκύπτουν σχετικά με την κύηση από τον αρσενικό ιππόκαμπο. Μπορούν κάπως τα μικρά να ρυθμίσουν την ποσότητα θρεπτικών συστατικών που προσλαμβάνουν ή η ρύθμιση γίνεται από τον πατέρα; Με ποιο μηχανισμό μεταφέρονται και ποια άλλα στοιχεία μεταφέρονται; Επομένως, η κύηση στα αρσενικά είναι μια εξαιρετικά πολύπλοκη διαδικασία που φαίνεται ότι ρυθμίζεται με σύνθετους μηχανισμούς καθώς η φύση δεν σταματά ποτέ να μας εκπλήσσει…
Πηγές άρθρου:
Zoe M. G. Skalkos, James U. Van Dyke, Camilla M. Whittington. Paternal nutrient provisioning during male pregnancy in the seahorse Hippocampus abdominalis. Journal of Comparative Physiology B, 2020;
